ข้ามไปเนื้อหาหลัก

Vaporwave เพลง​องค์กร​ที่​ถูก​ทิ้ง กลาย​เป็น​วัตถุดิบ​ของ​สไตล์​ใหม่

อัปเดตล่าสุด 28 กันยายน 2569
เวลาอ่านประมาณ 11 นาที
Vaporwave เพลง​องค์กร​ที่​ถูก​ทิ้ง กลาย​เป็น​วัตถุดิบ​ของ​สไตล์​ใหม่

KEY TAKEAWAYS

3 ประเด็น

Vaporwave เริ่ม​จาก​ดนตรี​ใต้ดิน​บน​อินเทอร์เน็ต​ช่วง​ต้น​ทศวรรษ 2010

เรียง​ความ​ของ Adam Harper ที่ DMY เผย​แพร่​เดือน​กรกฎาคม 2012 อธิบาย​ว่า​เพลง​แนว​นี้​เป็น​เพลง​บรรยากาศ​ของ​องค์กร​ที่​ถูก​นำ​มา​วน​ซ้ำ ยืด และ​ตัด​ต่อ จน​คน​ฟังได้​ยิน​สิ่ง​ที่​เคย​เป็น​เสียง​พื้น​หลัง​อย่าง​ตั้งใจ

Harper แยก Vaporwave ออก​จาก hypnagogic pop ด้วย​วัตถุดิบ​และ​คุณภาพ​เสียง

Vaporwave ใช้​วัสดุ​ตั้งแต่​ต้น​ทศวรรษ 1990 ที่​ยัง​ฟัง​ดู​ร่วม​สมัย เสียง​คม​ชัด ท่อน​สั้น และ​ทำ​จาก​แซมเปิล​เกือบ​ทั้งหมด

วัตถุดิบ​ของ Vaporwave คือ​สื่อ​ที่​องค์กร​ผลิต​แล้ว​เลิก​ใช้

แบรนด์​ที่​อยาก​ใช้​สไตล์​นี้​จึง​เริ่ม​จาก​คลัง​เพลง​ประกอบ วิดีโอ และ​ภาพ​เก่า​ที่​ตัว​เอง​ถือ​สิทธิ์​อยู่​ได้ ก่อน​ตัดสิน​ใจ​ผลิต​งาน​ใหม่​หรือ​หยิบ​ของ​คน​อื่น

Vaporwave หยิบ​เพลง​ประกอบ​โฆษณา​และ​เพลง​ใน​ล็อบบี้​มา​ยืด วน และ​ทำให้​แปลก​หู อ่าน​เรียง​ความ​ของ Adam Harper ปี 2012 แล้ว​ดู​ว่า​แบรนด์​เอา​คลัง​เพลง​และ​ภาพ​ของ​ตัว​เอง​มา​ใช้​ซ้ำ​ได้​อย่างไร

แบรนด์​ที่​อยาก​ทำ​แคมเปญ​สไตล์ Vaporwave ให้​ลูกค้า​วัย​รุ่น มัก​หยิบ​ภาพ​ตัวอย่าง​สี​พาส​เทล​ชนนี​ออ​นมา​เป็น​บรีฟ งาน​สไตล์​นี้​เริ่ม​จาก​ภาพ​ตัวอย่าง​ได้ แต่​ต้นทาง​ของ Vaporwave คือ​การ​ใช้​สื่อ​ที่​มี​อยู่​แล้ว​ซ้ำ บท​นี้​อ่าน​เรียง​ความ​ที่​อธิบาย​กระแส​นี้​ใน​ช่วง​แรก​ที​ละ​ลักษณะ แล้ว​ใช้​ตอบ​โจทย์​ข้อ​เดียว​ของ​เจ้าของ​แบรนด์​ก่อน​เริ่ม​งาน คือ​วัตถุดิบ​ของ​งาน​ชิ้น​นี้​ควร​มา​จาก​ไหน

เพลง​บรรเลง​ใน​ล็อบบี้ เพลง​เปิด​วิดีโอ​แนะนำ​บริษัท เสียง​เปีย​โน​ไฟฟ้า​ใน​วิดีโอ​สาธิต​เครื่อง​เสียง เสียง​เหล่า​นี้​ถูก​ผลิต​ขึ้น​เพื่อ​เป็น​พื้น​หลัง​ของ​งาน​ธุรกิจ และ​แทบ​ไม่มี​ใคร​รู้​ชื่อ​คน​ทำ ช่วง​ต้น​ทศวรรษ 2010 นัก​ดนตรี​กลุ่ม​หนึ่ง​บน​อินเทอร์เน็ต​เอา​เสียง​เหล่า​นี้​มา​วน ยืด และ​ตัด​ต่อ​ใหม่ จน​กลาย​เป็น​แนว​เพลง​ที่​คน​เรียก​ว่า Vaporwave ปก​เทป​แบบ​ยุค​คอมพิวเตอร์​รุ่น​เก่า ชื่อ​เพลง​ตัว​พิมพ์​ใหญ่ และ​อักษร​ญี่ปุ่น​ที่​เห็น​ใน​งาน Vaporwave มา​พร้อม​กับ​เพลง​เหล่า​นั้น

เรียง​ความ​ของ Adam Harper ที่ DMY

Comment: Vaporwave and the pop-art of the virtual plaza เป็น​เรียง​ความ​สอง​ตอน​ของ Adam Harper ที่​นิตยสาร​ดนตรี DMY (Dummy) เผย​แพร่​ตอน​แรก​เมื่อ 12 กรกฎาคม 2012 ผู้​เขียน ไม่​ได้​อ้าง​ว่า​เป็น​คน​ตั้ง​ชื่อ เขา​เขียน​ว่า​ชื่อ​นี้ "คลาน​ออก​มา​จาก​บล็อก​และ​กลุ่ม​แท็ก​บน Last.fm" และ​คน​ทำ​เพลง​หลาย​คน​ก็​รู้จัก​ชื่อ​นี้​อยู่​แล้ว

Harper เขียน​ถึง​นัก​ดนตรี​ใต้ดิน​กลุ่ม​หนึ่ง​ที่​เล่น​กับ​ภาพ​ลักษณ์​ของ​โลก​ธุรกิจ​และ​เทคโนโลยี แล้ว​แบ่ง​เป็น​สอง​สาย สาย​แรก​คือ Vaporwave ซึ่ง​เป็น​เนื้อหา​ของ​ตอน​นี้ สาย​ที่​สอง​เขา​เก็บ​ไว้​เขียน​ใน​ตอน​ต่อ​ไป ศิลปิน​ที่​ถูก​ยก​เป็น​ตัวอย่าง​ของ​สาย​แรก​คือ INTERNET CLUB กับ New Dreams Ltd. และ​ค่าย​เพลง​อย่าง Beer on the Rug

Vaporwave คือ​อะไร ใน​หนึ่ง​ย่อหน้า

Vaporwave คือ​แนว​ดนตรี​และ​สไตล์​ภาพ​จาก​อินเทอร์เน็ต​ที่​หยิบ​เพลง​บรรยากาศ​ของ​องค์กร เพลง​จาก​คลัง​เสียง และ​เพ​ลง​ป๊อป​ผู้ใหญ่​ยุค​ก่อน มา​วน​ซ้ำ ลด​ความเร็ว หรือ​ตัด​ต่อ​จน​ฟัง​แปลก​หู Harper อธิบาย​ว่า​มัน​ทำให้​คน​ฟัง​เสียง​ที่​ปกติ​เป็น​แค่​เสียง​พื้น​หลัง​อย่าง​ตั้งใจ และ​ตั้ง​คำถาม​กับ​ภาพ​ลักษณ์​ที่​โฆษณา​สร้าง​ขึ้น

เสียง​ของ Vaporwave เพลง​พื้น​หลัง​ที่​ถูก​ดึง​มา​ข้าง​หน้า

Harper อธิบาย​เพลง Vaporwave แบบ​ทั่วไป​ว่า​เป็น​ก้อน​เพลง​บรรยากาศ​ของ​องค์กร ทั้ง​แบบ​สดใส​จริงจัง​และ​แบบ​ช้า​นุ่ม ซึ่ง​สังเคราะห์​ขึ้น​ทั้งหมด​หรือ​ผ่าน​การ​แต่ง​เสียง​อย่าง​หนัก บาง​เพลง​ถูก​วน​จน​เลย​จุด​ที่​ใช้​งาน​ได้ บาง​เพลง​อยู่​เดี่ยว ๆ และ​มัก​มี​หมอก​ของ​เสียง​ปน​อยู่​เล็ก​น้อย

เขา​เทียบ​กับ hypnagogic pop ซึ่ง​เป็น​แนว​ที่มา​ก่อน​และ​อยู่​บน​เส้น​เดียวกัน ทั้ง​สอง​แนว​ชอบ​เพลง​ขยะ​ที่​เปิด​ใน​โทรทัศน์​หรือ​เป็น​เสียง​พื้น​หลัง ใช้​การ​วน​ซ้ำ และ​ชอบ​ลด​ความเร็ว​หรือ​ลด​ระดับ​เสียง​จน​ฟัง​แปลก แต่​ต่าง​กัน​สี่​ข้อ

ประเด็น hypnagogic pop Vaporwave
วัตถุดิบ เพลง​ขยะ​จาก​ทศวรรษ 1970-1980 วัสดุ​ตั้งแต่​ต้น​ทศวรรษ 1990 ที่​ยัง​ฟัง​เหมือน​ของ​ร่วม​สมัย
คุณภาพ​เสียง lo-fi มี​เสียง​ซ่า​ของ​เทป​และ​เสียง​แหลม​อู้อี้ คม​ชัด​เหมือน​เครื่อง​เสียง​ใหม่​ที่​เปิด​แผ่น​สาธิต
ความ​ยาว เพลง​ยาว ชวน​ให้​เคลิ้ม ท่อน​สั้น​ตัด​ต่อ ปลุก​ให้​ตื่น​พอ ๆ กับ​ทำให้​เคลิ้ม
วิธี​ทำ แต่ง​ใหม่​ให้​คล้าย​ของ​เดิม ใช้​แซมเปิล​เกือบ​ทั้งหมด

ที่มา: เรียง​ความ​ของ Adam Harper ที่ DMY

ทำไม​เพลง​แนว​นี้​ถึง​ใช้​เพลง​องค์กร​เป็น​วัตถุดิบ

เพราะ​เป็น​เสียง​ที่​คน​ได้ยิน​ทุก​วัน​จน​ไม่​ได้​ฟัง Robin Burnett ผู้​ทำ​โปร​เจ​กต์ INTERNET CLUB บอก Harper ว่า​เขา​เอา​เพลง​จาก​คลัง​เสียง​และ​วิดีโอ​องค์กร​บน YouTube มา​ใส่​เสียง​ก้อง บีบ​เสียง หรือ​วน​แบบ​สะดุด เพื่อ​ให้​เกิด "ความ​แปลก​ตา​ของ​สิ่ง​ที่​เรา​คุ้น​จน​มอง​ไม่​เห็น​อีก​แล้ว" ชื่อ​อัลบั้ม​ของ​เขา​อย่าง MODERN BUSINESS COLLECTION และ REDEFINING THE WORKPLACE ก็​ล้อ​ชื่อ​ชุด​เพลง​สำหรับ​ใช้​ใน​สำนักงาน

ชื่อ Vaporwave หมอก และ​สินค้า​ที่​ไม่​เคย​วาง​ขาย

Burnett อธิบาย​ชื่อ​นี้​กับ Harper ว่า​เพลง​ใน​แนว​นี้​ทำให้​เขา​นึกถึง​สภาพ​แวดล้อม​ที่​มี​หมอก​ลง ทุก​อย่าง​พร่า​และ​ไม่​แน่นอน หมอก​นั้น​มัก​มา​จาก​เอฟเฟกต์ lo-fi อย่าง​การ​ลด​ความเร็ว​เพลง

Harper ชี้​ความ​หมาย​ที่​สอง​ว่า vaporwave ห่าง​จาก​คำ​ว่า vaporware เพียง​ตัว​อักษร​เดียว vaporware คือ​ศัพท์​ใน​วงการ​เทคโนโลยี​ที่​ใช้​เรียก​ซอฟต์แวร์​หรือ​ฮาร์ดแวร์​ที่​ประกาศ​ต่อ​สาธารณะ​แล้ว​ไม่​เคย​ออก​มา​จริง บาง​ครั้ง​ยัง​หมาย​ถึง​การ​ประกาศ​สินค้า​อนาคต​ที่​ไม่​ได้​ตั้งใจ​จะ​ผลิต เพื่อ​ดึง​ความ​สนใจ​ลูกค้า​และ​ดู​เหมือน​นำ​หน้า​คู่​แข่ง Harper จึง​อ่าน Vaporwave ว่า​เป็นการ "ขาย​ควัน"

Vaporware ต่าง​จาก Vaporwave อย่างไร

Vaporware เป็น​คำ​ใน​วงการ​เทคโนโลยี หมาย​ถึง​สินค้า​ที่​ประกาศ​แล้ว​ไม่​เคย​วาง​ขาย ส่วน Vaporwave เป็น​ชื่อ​แนว​เพลง​และ​สไตล์​ภาพ Harper เสนอ​ว่า​ชื่อ​แนว​เพลง​ชวน​ให้​นึกถึง​คำ​แรก เพราะ​เพลง​แนว​นี้​ทำงาน​กับ​คำ​สัญญา​ของ​โฆษณา​ที่​ไม่​เคย​เป็น​จริง แบรนด์​ที่​ใช้​สไตล์​นี้​จึง​ควร​ระวัง​ไม่​ให้​ตัว​แคมเปญ​เอง​กลาย​เป็น​คำ​สัญญา​แบบ​นั้น

ปก ตัว​อักษร และ​สถาน​ที่​ที่​เพลง​แนว​นี้​เลียน

ด้าน​ภาพ Harper บรรยาย​ว่า​คน​ทำ Vaporwave มัก​ไม่​เปิด​เผย​ตัว ซ่อน​อยู่​หลัง​ชื่อ​ที่​ทำ​เหมือน​บริษัท และ​แจก​เพลง​ให้​ดาวน์โหลด​ฟรี​ผ่าน Mediafire, Last.fm, SoundCloud หรือ Bandcamp บาง​ครั้ง​ก็​ทำ​เป็น​เทป​คาส​เซ็ต​หรือ​แผ่น CD-R ที่​มี​ภาพ​ปก​ยุค​อินเทอร์เน็ต​และ​ยุค​เครื่อง​เสียง​ไฮไฟ ชื่อ​ศิลปิน​และ​ชื่อ​เพลง​เกือบ​ทั้งหมด​เป็น​ตัว​พิมพ์​ใหญ่​ที่​เรียก​ร้อง​ความ​สนใจ และ​มัก​ใช้​อักษร​จีน​หรือ​ญี่ปุ่น

ตัวอย่าง​ที่ Harper ยก​คือ​เทป​ของ New Dreams Ltd. ที่​ออก​กับ​ค่าย Beer on the Rug เดือน​กรกฎาคม 2011 เป็น​เพ​ลง​แจ​ม​เครื่อง​สังเคราะห์​เสียง​สำหรับ​ยุค Windows 95 บน​ปก​มี​มหาสมุทร​สี​ฟ้า​และ​ตัว​อักษร Times New Roman แบบ​เอียง ผู้​ทำ​โปร​เจ​กต์​นี้​บอก​เขา​ว่า​งาน​ทั้งหมด​คือ​ภาพ​ล้อ​ของ​สื่อมวลชน​ช่วง​ปลาย​ทศวรรษ 1980

ทำไม​คน​ทำ Vaporwave ถึง​ไม่​เปิด​เผย​ตัว

ผู้​ทำ New Dreams Ltd. ให้​เหตุผล​กับ Harper สอง​ข้อ ข้อ​แรก​คือ​อยาก​ให้​งาน​ฟัง​ดู​แปลก​แยก​และ​ไม่​คุ้น​เกิน​ไป เหมือน​เอา​ความ​คุ้น​เคย​มา​วาง​ผิด​ที่​เล็ก​น้อย จน​เกิด​ความ​รู้สึก​แบบ uncanny valley ที่​คน​รู้สึก​กับ​หุ่น​ยนต์​ซึ่ง​เหมือน​คน​แต่​ไม่ใช่​คน ข้อ​ที่​สอง​คือ​อยาก​ให้​คน​รู้สึก​ถึง​ตัว​ตน​ของ​ผู้​ทำ​ใน​งาน โดย​ไม่​ต้อง​มี​ตัว​ตน​ทาง​กายภาพ​ประกอบ ผู้​ทำ​ยัง​บอก​ว่า​หวัง​ให้​คน​เห็น​ว่า​งาน​นี้​ทำ​ด้วย​ความ​จริงใจ แม้​วิธี​หยิบ​แซมเปิล​จะ​ดู​ประชด​ก็ตาม

Harper เรียก​โลก​ที่​เพลง​แนว​นี้​เลียน​ว่า "plaza" คือ​ล็อบบี้​สำนักงาน โถง​ต้อนรับ​โรงแรม และ​ห้าง​สรรพ​สินค้า ใน​ราย​ชื่อ​สถาน​ที่​ที่​เขา​ยก​มี​ทั้ง Times Square ใน​นิวยอร์ก ย่าน​ชิ​บู​ยะ​ใน​โตเกียว และ​พันธุ์​ทิพย์​พลาซ่า​ใน​กรุงเทพฯ

ทำไม​อัลบั้ม Vaporwave ถึง​ตั้ง​ชื่อ​เหมือน​ชุด​เพลง​สำหรับ​ธุรกิจ

เพราะ​มัน​เสนอ​ตัว​เป็น​ชุด​เพลง​ประกอบ​สำเร็จรูป​โดย​ตั้งใจ Harper เขียน​ว่า​ไฟล์​อัลบั้ม​แบบ​ทั่วไป​ของ Vaporwave วางตัว​เป็น​ชุด​บรรยากาศ​ที่​ทัน​สมัย​และ​ปลุกใจ เหมาะ​กับ​โฆษณา​ขาย​สินค้า​ทาง​โทรทัศน์ หน้า​เมนู วิดีโอ​ความ​ปลอดภัย​บน​เครื่อง​บิน วิดีโอ​โปรโมต​นิคม​ธุรกิจ และ​งาน​เลี้ยง​รับรอง​ใน​ล็อบบี้ ชื่อ​อัลบั้ม​จึง​เป็น​ส่วน​หนึ่ง​ของ​การ​ล้อ

HD วัน​นี้​คือ lo-fi วัน​พรุ่ง​นี้

Harper ปิด​ส่วน​หนึ่ง​ของ​เรียง​ความ​ด้วย​ข้อ​สังเกต​ว่า "HD วัน​นี้​คือ lo-fi วัน​พรุ่ง​นี้ และ​ป๊อป​ที่​ทัน​สมัย​สุด​วัน​นี้​คือ​ของ​เก่า​วัน​พรุ่ง​นี้" เพลง​ที่​พยายาม​แสดง​อนาคต​ให้​ชัด​ที่สุด อาจ​กลาย​เป็น​ของ​ล้า​สมัย​ใน​สิบ​หรือ​ยี่สิบ​ปี

ตัวอย่าง​ที่​เขา​ใช้​คือ​อัลบั้ม Far Side Virtual ของ James Ferraro ซึ่ง​เลียน​เพลง​โปรโมต​สินค้า​เทคโนโลยี​ยุค​คอมพิวเตอร์​ส่วน​ตัว Harper คาด​ว่า​ถ้า​กลับ​มา​ฟัง​อีก​สิบ​หรือ​ยี่สิบ​ปี อัลบั้ม​นี้​อาจ​ทัน​สมัย​พอ ๆ กับ​กล่อง​นม​อายุ​สิบ​ปี เพราะ​มัน​เลือก​บันทึก​ปัจจุบัน​ตาม​ที่​เป็น แล้ว​ปล่อย​ให้​เวลา​ทำให้​มัน​เก่า​เอง สำหรับ​แบรนด์ นี่​คือ​อายุ​การ​ใช้​งาน​ของ​สื่อ​ทุก​ชิ้น​ที่​พยายาม​ดู​ล้ำ​สมัย

เขา​ยัง​เขียน​ถึง​คน​ทำ​เพลง​ประกอบ​องค์กร​ตัว​จริง​ว่า​เป็น​ช่าง​ฝีมือ​นิรนาม​ที่​ไม่มี​ใคร​เห็น​ชื่อ ผลิต​สินค้า​ที่​ถูก​สูบ​เข้า​เครื่องจักร​ของ​ธุรกิจ แล้ว​ปล่อย​ออก​มา​เหมือน​ไอ​เสีย สำหรับ​คน​ทำ Vaporwave ไอ​เสีย​นั้น​คือ​วัตถุดิบ

สไตล์ Vaporwave เกี่ยว​กับ ESG ได้​อย่างไร

เกี่ยว​ใน​แง่​วิธี​ทำงาน Vaporwave สร้าง​งาน​ใหม่​จาก​สื่อ​ที่​ถูก​ผลิต​และ​ใช้​งาน​ไป​แล้ว แทน​การ​ผลิต​สื่อ​ชุด​ใหม่​ทั้งหมด แบรนด์​ที่​หยิบ​วิธี​นี้​ไป​ใช้​กับ​คลัง​ของ​ตัว​เอง เช่น เพลง​ประกอบ​โฆษณา​เก่า ภาพ​สินค้า​รุ่น​ก่อน หรือ​วิดีโอ​แนะนำ​บริษัท​ที่​เลิก​ใช้ ได้​งาน​ชิ้น​ใหม่​โดย​ไม่​ต้อง​นัด​ถ่าย​ทำ​หรือ​บันทึก​เสียง​ใหม่​ทุก​ครั้ง และ​ยัง​รู้​ชัด​ว่า​ใคร​ถือ​สิทธิ์​ใน​วัตถุดิบ

เปิด​คลัง​ของ​แบรนด์​ก่อน​ผลิต​งาน Vaporwave ชิ้น​ใหม่

ทำ​หก​ข้อ​นี้​ก่อน​จอง​สตู​ดิ​โอ​หรือ​ทีม​ถ่าย​ทำ ลำดับ​ไล่​ตาม​วิธี​ที่ Harper บรรยาย​ว่า​คน​ทำ Vaporwave ทำงาน

  • ทำ​รายการ​สื่อ​ที่​แบรนด์​มี​อยู่ ทั้งเพ​ลง​ประกอบ จิง​เกิล วิดีโอ​แนะนำ​บริษัท ภาพ​สินค้า​รุ่น​เก่า และ​เสียง​รอ​สาย​โทรศัพท์
  • ตรวจ​สิทธิ์​ของ​แต่ละ​ชิ้น ว่า​แบรนด์​ถือ​สิทธิ์​เอง​หรือ​ได้​รับ​อนุญาต​แบบ​จำกัด​ช่อง​ทาง​และ​ระยะ​เวลา ชิ้น​ที่​ไม่​แน่ใจ​ให้​ตัด​ออก​ก่อน
  • เลือก​ชิ้น​ที่​ลูกค้า​เคย​ได้ยิน​หรือ​เห็น​จริง เพราะ​พลัง​ของ Vaporwave มา​จาก​ความ​คุ้น​ที่​ถูก​ทำให้​แปลก ของ​ที่​ไม่มี​ใคร​เคย​ได้ยิน​อาจ​ไม่​ให้​ผล​แบบ​นั้น
  • ดัดแปลง​ด้วย​วิธี​ที่ Harper บรรยาย คือ​วน ลด​ความเร็ว ใส่​เสียง​ก้อง ตัด​เป็น​ท่อน​สั้น แล้ว​วาง​คู่​กับ​ภาพ​จาก​คลัง​เดียวกัน
  • เก็บ​ไฟล์​แยก​เสียง​และ​ไฟล์​ต้นฉบับ​ไว้​ใน​ที่​เดียว​กับ​เอกสาร​สิทธิ์ เพื่อ​ให้​รอบ​ถัด​ไป​หยิบ​มา​เรียบ​เรียง​ใหม่​ได้​ทันที โดย​ไม่​ต้อง​ย้อน​หา​ว่า​ไฟล์​อยู่​ที่​ใคร​หรือ​ได้​รับ​อนุญาต​แค่​ไหน
  • อย่า​สัญญา​สิ่ง​ที่​ยัง​ไม่มี ชื่อ​ของ​สไตล์​นี้​ล้อ​คำ​ว่า vaporware อยู่​แล้ว ข้อความ​ใน​แคมเปญ​ควร​พูด​ถึง​สินค้า​ที่​มี​ขาย​จริง

สรุป

เรียง​ความ​ของ Adam Harper ปี 2012 อธิบาย Vaporwave ว่า​เป็น​ดนตรี​ใต้ดิน​บน​อินเทอร์เน็ต​ที่​หยิบ​เพลง​บรรยากาศ​ของ​องค์กร​มา​วน​ซ้ำ ลด​ความเร็ว และ​ตัด​ต่อ ใช้​วัสดุ​ตั้งแต่​ต้น​ทศวรรษ 1990 เสียง​คม​ชัด และ​ทำ​จาก​แซมเปิล​เกือบ​ทั้งหมด ชื่อ​ของ​มัน​โยง​กับ​หมอก​และ​คำ​ว่า vaporware ส่วน​ภาพ​ของ​มัน​เลียน​ล็อบบี้ โรงแรม และ​ห้าง​สรรพ​สินค้า สำหรับ​แบรนด์ บท​เรียน​ที่​ใช้ได้​จริง​คือ​วิธี​ทำงาน เริ่ม​จาก​สื่อ​ที่​ตัว​เอง​ผลิต​ไว้​และ​ถือ​สิทธิ์​ครบ แล้ว​ดัดแปลง​ให้​คน​หัน​กลับ​มา​ฟัง ก่อน​ตัดสิน​ใจ​ผลิต​ของ​ใหม่​ทั้ง​ชุด

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ต้อง​ได้​รับ​อนุญาต​จาก​ผู้​ถือ​สิทธิ์​ก่อน การ​ลด​ความเร็ว วน หรือ​ตัด​ต่อ​ไม่​ได้​ทำให้​ผู้​ตัด​ต่อ​ได้​สิทธิ์​ใน​เพลง​ต้นฉบับ และ​สิทธิ์​ใน​เพลง​ชิ้น​เดียว​แยก​เป็น​หลาย​ส่วน​ที่​มี​เจ้าของ​ต่าง​กัน ราย​ละเอียด​ว่า​ต้อง​ขอ​จาก​ใคร​บ้าง​อยู่​ใน​บทความ Music Marketing เพลง​หนึ่ง​เพลง​มี​เจ้าของ​กี่​ชั้น

Harper เอง​ตอบ​ว่า​กระแส​นี้​เป็น​ทั้ง​การ​วิจารณ์​และ​การ​ยอมรับ​โลก​ธุรกิจ หรือ​ไม่ใช่​ทั้ง​สอง​อย่าง แล้ว​แต่​ใคร​ฟัง คน​ทำ​บาง​คน​ตั้งใจ​วิจารณ์ บาง​คน​บอก​ว่า​ทำ​ด้วย​ความ​จริงใจ แบรนด์​ที่​ใช้​สไตล์​นี้​จึง​ควร​ใช้​แบบ​รู้ตัว​ว่า​กำลัง​ล้อ​ภาษา​ของ​โฆษณา เช่น ล้อ​เพลง​ประกอบ​เก่า​ของ​ตัว​เอง มากกว่า​ใช้​เป็น​ฉาก​สวย​เพื่อ​สัญญา​สิ่ง​ที่​สินค้า​ให้​ไม่​ได้

เรียง​ความ​ของ Harper ไม่​ได้​พูด​ถึง​สอง​แนว​นั้น จึง​เทียบ​จาก​แหล่ง​นี้​ไม่​ได้ สิ่ง​ที่ Harper ระบุ​ชัด​คือ Vaporwave ต่าง​จาก hypnagogic pop ตรง​ที่​ใช้​วัสดุ​ที่​ใหม่​กว่า​และ​ยัง​ฟัง​ร่วม​สมัย เสียง​คม​ชัด และ​ใช้​แซมเปิล​เกือบ​ทั้งหมด

Harper บรรยาย​ว่า​ชื่อ​ศิลปิน​และ​ชื่อ​เพลง​มัก​ใช้​อักษร​จีน​หรือ​ญี่ปุ่น และ​ตีความ​ว่า​มัน​เพิ่ม​ความ​รู้สึก​เหมือน​แอบ​ฟัง​คลื่น​ของ​ธุรกิจ​ระดับ​โลก​ที่​ไม่​ได้​ส่ง​มา​ถึง​ผู้​ฟัง​โดยตรง แบรนด์​ไทย​ที่​หยิบ​สไตล์​นี้​ควร​ตรวจ​ความ​หมาย​ของ​ตัว​อักษร​ที่​ใช้​ทุก​คำ ไม่​ใช้​เป็น​ลวดลาย​โดย​ไม่รู้​ความ​หมาย

เริ่ม​จาก​ทำ​เพลง​ประจำ​แบรนด์​ที่​ถือ​สิทธิ์​ครบ​ตั้งแต่​แรก แล้ว​วางแผน​ว่า​จะ​นำ​ไป​เรียบ​เรียง​ใหม่​ได้​กี่​แบบ ข้อ​ตกลง​เรื่อง​เสียง​ร้อง​และ​เสียง​พากย์​ที่​ต้อง​ทำ​ก่อน​บันทึก​เสียง​อธิบาย​ไว้​ใน​บทความ แต่ง​เพลง​ประจำ​แบรนด์​และ​พากย์​เสียง เสียง​คน​ต้อง​ขอ​ยินยอม​แค่​ไหน

ก่อน​หน้า​คือ Skeuomorphism ของ​เลียน​แบบ​ที่​ช่วย​ลูกค้า หรือ​พา​ให้​เข้าใจ​ผิด ซึ่ง​พูด​ถึง​การ​เลียน​หน้าตา​ของ​เดิม​บน​วัสดุ​ใหม่ และ​บท​ถัด​ไป​คือ Y2K Aesthetic หน้าตา​เงา​วาว​ของ​เว็บ​และ​สื่อ​ช่วง​เปลี่ยน​สหัสวรรษ

PHYGITAL INSIGHT

ฟิจิ⁠ทัล​เริ่ม​งาน​สไตล์ Vaporwave จาก​รายการ​ไฟล์ ไม่ใช่​จาก​ภาพ​ตัวอย่าง เพราะ​วิธี​ที่ Harper บรรยาย​คือ​เอา​เสียง​ที่​องค์กร​ผลิต​แล้ว​ทิ้ง​ไว้​มา​ทำให้​คน​หัน​กลับ​มา​ฟัง บริการ​เพลง​และ​จิง​เกิล​ของ​ฟิจิ⁠ทัล​ไล่​ดู​ว่า​แบรนด์​มี​เพลง​ประกอบ​หรือ​จิง​เกิล​เก่า​ชิ้น​ไหน​ที่​ถือ​สิทธิ์​ครบ แล้ว​เรียบ​เรียง​ใหม่​ให้​ช้า​ลง วน​ซ้ำ หรือ​แยก​ท่อน​สั้น​สำหรับ​โพสต์ แบรนด์​ได้​เสียง​ที่​ลูกค้า​เก่า​เคย​ได้ยิน​ใน​รูป​ใหม่ โดย​ไม่​เพิ่ม​งาน​บันทึก​เสียง​ทั้ง​ชุด

ให้ PHYGITAL AGENCY ช่วยต่อยอดเรื่องนี้สู่ผลลัพธ์จริง

ก่อน​จอง​ห้อง​บันทึก​เสียง​รอบ​ใหม่ เปิด​โฟลเดอร์​เพลง​เก่า​ของ​แบรนด์​ดู​ก่อน บาง​ชิ้น​ถือ​สิทธิ์​ครบ​และ​รอ​การ​เรียบ​เรียง​ใหม่​อยู่​แล้ว

ส่ง​รายการ​เพลง​และ​วิดีโอ​เก่า​ของ​แบรนด์​มา​ให้ PHYGITAL AGENCY ดู​ก่อน ทีม​จะ​แยก​ชิ้น​ที่​ถือ​สิทธิ์​ครบ​และ​เรียบ​เรียง​ใหม่​ได้ ออก​จาก​ชิ้น​ที่​ต้อง​ขอ​อนุญาต​เพิ่ม

PARANATH PANARATANA

WRITTEN BY

PARANATH PANARATANA

CHAIRMAN OF PHYGITAL AGENCY

ประธานกรรมการบริษัท ฟิจิทัล เอเจนซี จำกัด มีประสบการณ์ดูแลการตลาดที่ผสานโลกจริงและโลกออนไลน์เข้าด้วยกัน ตลอดจนเป็นที่ปรึกษาในการวินิจฉัยธุรกิจ อีกทั้งยังเคยทำงานในสายวิดีโอโปรดักชั่นและภาพยนตร์ไทยอีกด้วย