ข้ามไปเนื้อหาหลัก

ประวัติศาสตร์​การ​ค้า​อียิปต์​โบราณ ไม่มี​เหรียญ​แต่​มี​หน่วย​วัด​ราคา

อัปเดตล่าสุด 29 กันยายน 2569
เวลาอ่านประมาณ 12 นาที
ประวัติศาสตร์​การ​ค้า​อียิปต์​โบราณ ไม่มี​เหรียญ​แต่​มี​หน่วย​วัด​ราคา

KEY TAKEAWAYS

3 ประเด็น

อียิปต์​ยุค​ฟาโรห์​ค้าขาย​แบบ​แลก​ของ​โดย​อ้าง​หน่วย​มูลค่า​คงที่ นัก​วิชาการ​เรียก​ระบบ​นี้​ว่า money-barter

หน่วย​ที่​ใช้​บ่อย​ที่สุด​คือ​ข้าว ทองแดง และ​เงิน รอง​ลง​มา​คือ​ผ้า​ลินิน เหรียญ​เริ่ม​ผลิต​ใน​ยุค​ปลาย และ​ระบบ​ที่​ใกล้​เคียง​เศรษฐกิจ​เงิน​ตรา​เพิ่ง​เกิด​ใน​สมัย​รา​ชวงศ์ป​โต​เล​มี

ราคา​ข้าว​ต่ำ​ช่วง​เก็บ​เกี่ยว​และ​สูง​ขึ้น​ใน​ช่วง​ก่อน​เก็บ​เกี่ยว​รอบ​ถัด​ไป

ส่วน​การ​กู้​ยืม​ข้าว​ระหว่าง​บุคคล​มัก​คิด​ดอกเบี้ย​ถึง 100% หรือ​มากกว่า

เอกสาร​สมัย​ราม​เส​สระ​บุ​ว่า​ค่า​ขน​ข้าว​ทาง​แม่น้ำ​ไนล์​อยู่​ที่​ราว 10% ของ​สินค้า

ยัง​ไม่​นับ​ค่า​ผ่าน​ด่าน​ที่​ป้อม​ทหาร และ​การ​เดิน​เรือ​จาก​เมมฟิส​ถึง​ธีบส์​อาจ​ใช้​เวลา​สอง​สัปดาห์​หรือ​นาน​กว่า

ประวัติศาสตร์​การ​ค้า​อียิปต์​โบราณ​ไม่มี​เหรียญ แต่​ตั้ง​ราคา​ด้วย​หน่วย​ข้าว ทองแดง เงิน และ​ผ้า​ลินิน ราคา​ข้าว​ขึ้น​ลง​ตาม​ฤดู ค่า​ขนส่ง​ราว​หนึ่ง​ใน​สิบ

ชาว​อียิปต์​โบราณ​ซื้อ​โลง​ศพ ที่ดิน หรือ​วัว​ได้​โดย​ไม่​ต้อง​มี​เหรียญ​สัก​เหรียญ ผู้​ซื้อ​กับ​ผู้​ขาย​ตกลง​กัน​ก่อน​ว่า​ของ​แต่ละ​ชิ้น​มี​ค่า​เท่ากับ​ทองแดง​หรือ​ข้าว​กี่​หน่วย แล้ว​นำ​ของ​หลาย​ชนิด​มา​รวม​กัน​ให้​ได้​ยอด​เท่า​กัน ร้าน​ที่​ขาย​แพ็ก​เก​จรวม​หลาย​บริการ​หรือ​รับ​สินค้า​แลก​เปลี่ยน​กับ​คู่​ค้า​วัน​นี้​เจอ​ปัญหา​คล้าย​กัน คือ​จะ​บอก​ลูกค้า​อย่างไร​ว่า​ของ​สอง​อย่าง​ที่​หน้าตา​ไม่​เหมือน​กัน​มี​ค่า​เท่า​กัน คำถาม​ที่​บท​นี้​ตอบ​คือ ชาว​อียิปต์​ตั้ง​ราคา​ด้วย​อะไร ราคา​ขยับ​ตาม​อะไร ค่า​ขนส่ง​กิน​ส่วน​แบ่ง​ไป​เท่าไร และ​คน​ซื้อ​ขาย​ของ​แพง​สร้าง​ความ​เชื่อ​ใจ​กัน​อย่างไร

ข้อมูล​เศรษฐกิจ​ยก​จาก​บทความ Economy ใน​สารานุกรม​อียิปต์​วิทยา​ของ UCLA เขียน​โดย Ben Haring ตี​พิมพ์​เมื่อ​กุมภาพันธ์ 2552 และ​ผ่าน​การ​พิจารณา​ของ​ผู้ทรง​คุณวุฒิ อ่าน​ฉบับ​เต็ม​ได้​จากไฟล์​บทความ​บน​คลัง eScholarship ของ​มหาวิทยาลัย​แคลิฟอร์เนีย บทความ​นี้​เขียน​ไว้​ตั้งแต่​ต้น​ว่า​ข้อมูล​เชิง​ปริมาณ​ของ​อียิปต์​โบราณ​เหลือ​รอด​มา​น้อย และ​นัก​วิชาการ​ยัง​เห็น​ต่าง​กัน​มาก

ตั้ง​ราคา​ได้​โดย​ไม่มี​เหรียญ

Haring สรุป​ว่าการ​แลก​เปลี่ยน​สินค้า​ใน​อียิปต์​ยุค​ฟาโรห์​เป็นการ​แลก​ของ​ที่​อ้างอิง​หน่วย​มูลค่า​คงที่ ราคา​ไม่​ว่า​จะ​มา​จาก​ธรรมเนียม​หรือ​จาก​อุปสงค์​และ​อุปทาน ดู​เสถียร​กว่า​ตลาด​สมัย​ใหม่ ราคา​ของ​สิ่งของ อสังหาริมทรัพย์ สัตว์ และ​ทาส เขียน​เป็น​หน่วย​ของ​สินค้า​ชนิด​ใด​ก็ได้ แต่​ที่​ใช้​บ่อย​ที่สุด​คือ​ข้าว ทองแดง และ​เงิน ผ้า​ลินิน​ก็​เป็น​สื่อ​ชำระ​ที่​นิยม และ​พบ​ใน​การ​ซื้อ​ขาย​สิ่งของ​และ​ที่ดิน​มา​ตั้งแต่​อาณาจักร​เก่า

ชาว​อียิปต์​ไม่มี​เงิน​ตรา​ตาม​ความ​หมาย​ปัจจุบัน แต่​มี​คุณสมบัติ​บาง​ข้อ​ของ​เงิน คือ​มาตรฐาน​วัด​มูลค่า​และ​สื่อ​ชำระ คำ​ที่​ใกล้​เคียง​คำ​ว่า​เงิน​ที่สุด​คือ​คำ​ว่า "เงิน" ที่​หมาย​ถึง​โลหะ​เงิน ใน​อาณาจักร​ใหม่​และ​ยุค​หลัง คำ​นี้​ใช้​หมาย​ถึง​การ​ชำระ​เงิน​ทั่วไป แม้​การ​ชำระ​นั้น​ไม่​ได้​จ่าย​ด้วย​โลหะ​เงิน​จริง จนถึง​ยุค​กลาง​ที่​สาม​ยัง​ไม่​พบ​ธนาคาร​หรือ​รัฐ​ที่​รับ​ประกัน​มูลค่า​ของ​สื่อ​ชำระ และ​ไม่มี​เหรียญ​หรือ​แท่ง​รูป​แบบ​ตายตัว เหรียญ​ที่​มี​จารึก​ภาษา​อียิปต์​เริ่ม​ใน​ราชวงศ์​ที่ 30 และ​สมัย​ป​โต​เล​มี​จึง​ผลิต​เหรียญ​จำนวน​มาก​พร้อม​กับ​มี​ธนาคาร แต่​คน​ยัง​ชำระ​ด้วย​สิ่งของ​กัน​ทั่วไป

เด​เบน​หนัก​เท่าไร

หน่วย​น้ำ​หนัก​ของ​โลหะ​คือ​เด​เบน Haring ระบุ​ว่า​หนัก​ราว 90 กรัม​ใน​สมัย​ราม​เส​ส​และ​หลัง​จาก​นั้น และ​เบา​กว่า​นี้​มาก​ใน​ยุค​ก่อน หนึ่ง​ใน​สิบ​ของ​เด​เบน​เรียก​ว่า​คิ​เต ซึ่ง​นิยม​ใช้​กับ​โลหะ​มี​ค่า อัตรา​เงิน​ต่อ​ทองแดง​คงที่​ที่ 1 ต่อ 100 ตลอด​ช่วง​ยาว​ของ​อาณาจักร​ใหม่ แล้ว​เปลี่ยน​เป็น 1 ต่อ 60 ใน​ปลาย​ราชวงศ์​ที่ 20 ทองคำ​หนึ่ง​หน่วย​เท่ากับ​เงิน​สอง​หน่วย

ตัวเลข​นี้​มี​เรื่อง​ที่​น่า​สังเกต ก่อน​ปลาย​อาณาจักร​กลาง เงิน​น่า​จะ​มี​ค่า​มากกว่า​ทองคำ เพราะ​เอกสาร​เศรษฐกิจ​ยุค​นั้น​เขียน​เงิน​ไว้​ก่อน​ทองคำ​ทุก​ครั้ง ตาม​ธรรมเนียม​ที่​เรียง​สินค้า​แพง​ที่สุด​ขึ้น​ก่อน อียิปต์​มี​แหล่ง​แร่​เงิน​น้อย​แต่​มี​ทองคำ​มาก เมื่อ​อียิปต์​ขยาย​อำนาจ​เข้าไป​ใน​ลิ​แวน​ต์​ช่วง​ต้น​อาณาจักร​ใหม่ เงิน​ไหล​เข้า​มา​มาก​ขึ้น มูลค่า​ของ​เงิน​จึง​ลด​ลง ราคา​ของ​โลหะ​สอง​ชนิด​นี้​ขยับ​ตาม​ปริมาณ​ที่​หา​ได้ ไม่​ได้​ขึ้น​กับ​ว่า​โลหะ​ชนิด​ไหน​ดู​มี​ค่า​กว่า

ใน​เม​โส​โป​เต​เมีย พ่อค้า​อัส​ซีเรีย​ก็​คิด​ราคา​ผ้า​และ​ดีบุก​เป็น​น้ำ​หนัก​ของ​เงิน​เช่น​กัน แต่​สิ่ง​ที่​หลง​เหลือ​มา​ถึง​วัน​นี้​เป็น​จดหมาย​ต่อ​รอง​ระหว่าง​ญาติ​พี่​น้อง​มากกว่า​รายการ​ราคา เรื่อง​การ​จด​บัญชี​ฝั่ง​นั้น​อยู่​ในประวัติศาสตร์​การ​ค้า​เม​โส​โป​เต​เมีย จาก​นับ​ของ​สู่​จด​ชื่อ​คนใน​บัญชี

ราคา​ข้าว​ขึ้น​ลง​ตาม​ฤดู

ข้าว​ใน​บท​นี้​หมาย​ถึง​ธัญพืช​ที่​ชาว​อียิปต์​ปลูก Haring อธิบาย​ว่า​มูลค่า​ของ​ข้าว​ขึ้น​ลง​ตาม​รอบ​ปี​เกษตร ต่ำ​เมื่อ​เพิ่ง​เก็บ​เกี่ยว และ​สูง​ขึ้น​ใน​ช่วง​ก่อน​การ​เก็บ​เกี่ยว​รอบ​ถัด​ไป ราคา​ที่​เปลี่ยน​ใน​ระยะ​ยาว​ก็​มี เช่น ราคา​ข้าว​ที่​พุ่ง​ขึ้น​มาก​ตั้งแต่​รัชกาล​ราม​เส​ส​ที่ 3 เป็นต้น​มา ซึ่ง​อาจ​มา​จาก​นโยบาย​เศรษฐกิจ​ของ​รัฐ​ที่​ล้ม​เหลว หรือ​จาก​แม่น้ำ​ไนล์​ท่วม​น้อย​ซ้ำ​หลาย​ปี

คน​ที่​กู้​ยืม​ข้าว​กันเอง​ใช้​ประโยชน์​จาก​ราคา​ที่​ขึ้น​ลง​นี้​ได้ และ​การ​กู้​ข้าว​มัก​คิด​ดอกเบี้ย​สูง​ถึง 100% หรือ​มากกว่า หน่วย​พื้น​ฐาน​ของ​ข้าว​ใน​อาณาจักร​ใหม่​คือ​กระสอบ ซึ่ง​จุ​เกือบ 80 ลิตร หนึ่ง​กระสอบ​แบ่ง​เป็น​สี่​โอ​อิเป และ​หนึ่ง​โอ​อิเป​แบ่ง​เป็น​สี่​เฮ​กัต สมมุติ​ว่า​ชาวนา​คน​หนึ่ง​กู้​ข้าว​หนึ่ง​กระสอบ​ช่วง​ก่อน​เก็บ​เกี่ยว​ที่​ข้าว​แพง แล้ว​คืน​สอง​กระสอบ​หลัง​เก็บ​เกี่ยว เขา​คืน​ใน​ช่วง​ที่​ข้าว​ถูก​ที่สุด​ของ​ปี ภาระ​ที่แท้​จริง​เมื่อ​คิด​เป็น​มูลค่า​จึง​ต่าง​จาก​ตัวเลข​ดอกเบี้ย​บน​กระดาษ

ค่า​ขนส่ง​ราว​หนึ่ง​ใน​สิบ​ของ​สินค้า

การ​ชำระ​และ​เก็บ​ของ​เป็น​สิ่งของ​ทำให้​ต้อง​ขนส่ง​ของ​ปริมาณ​มาก Haring ระบุ​ว่า​อียิปต์​ไม่มี​ถนน​ลาดยาง การ​ขนส่ง​ทาง​บก​ทั้ง​ใน​หุบเขา​ไนล์​และ​ใน​ทะเล​ทราย​อาศัย​แรง​คน​กับ​ลา​จำนวน​มาก อูฐ​เพิ่ง​เข้า​มา​ใน​อียิปต์​ยุค​ปลาย การ​ขนส่ง​ขนาด​ใหญ่​จึง​ใช้​เรือ​เป็น​หลัก เอกสาร​ราชการ​กล่าว​ถึง​เรือ​ที่​บรรทุก​ข้าว​ได้ 40 ตัน​หรือ​มากกว่า

การ​เดิน​เรือ​ใน​แม่น้ำ​ไนล์​ใช้​แรง​พาย​เมื่อ​ล่อง​ไป​ทาง​เหนือ​ตาม​น้ำ และ​ใช้​ลม​ที่​พัด​มา​จาก​ทะเล​เมดิเตอร์เรเนียน​เมื่อ​ขึ้น​ไป​ทาง​ใต้ การ​เดิน​ทาง​จาก​เมมฟิส​ถึง​ธีบส์​อาจ​ใช้​เวลา​สอง​สัปดาห์​หรือ​นาน​กว่า เอกสาร​สมัย​ราม​เส​สระ​บุ​ค่า​ขน​ข้าว​ทาง​แม่น้ำ​ไว้​ราว 10% ของ​สินค้า นอกจาก​ค่า​ขนส่ง ยัง​มี​ค่า​ผ่าน​ด่าน​ที่​ต้อง​จ่าย​เมื่อ​ผ่าน​ป้อม​ทหาร​ใน​อียิปต์​และ​นูเบีย เรือ​ของ​วิหาร​ได้​รับ​ยกเว้น​ค่า​ผ่าน​ด่าน​ได้​ด้วย​พระ​ราชโองการ

ต้นทุน​แฝง​ของ​การ​ส่ง​ของ​ไกล​คิด​อย่างไร

ตัวเลข 10% บอก​ว่า​ข้าว​สิบ​กระสอบ​ที่​ส่ง​จาก​ต้นทาง​ถึง​ปลาย​ทาง​เหลือ​ให้​ขาย​ราว​เก้า​กระสอบ ก่อน​หัก​ค่า​ผ่าน​ด่าน สินค้า​ที่​ราคา​ต่อ​น้ำ​หนัก​ต่ำ​อย่าง​ข้าว​จึง​คุ้ม​ที่​จะ​ส่ง​ไกล​เฉพาะ​เมื่อ​ราคา​ปลาย​ทาง​สูง​กว่า​ต้นทาง​มาก​พอ หลัก​คิด​เดียวกัน​ใช้​กับ​ร้าน​ที่​ส่ง​ของ​ชิ้น​ใหญ่​ราคา​ไม่​สูง​ข้าม​จังหวัด ค่า​ส่ง​เป็น​สัดส่วน​ของ​ราคา​ขาย​ที่​เห็น​ชัด และ​ควร​เขียน​แยก​ให้​ลูกค้า​เห็น​ก่อน​กด​สั่ง

ตลาด​ริม​ฝั่ง​แม่น้ำ

ภาพ​เขียน​ใน​สุสาน​และ​เอกสาร​ยืนยัน​ว่า​อียิปต์​มี​ตลาด​ที่​คน​แลก​เปลี่ยน​สิ่งของ​กัน คำ​ภาษา​อียิปต์​ที่​แปล​ว่า​ริม​ฝั่ง​แม่น้ำ​มัก​ใช้​ใน​ความ​หมาย​ว่า​ตลาด และ​ภาพ​ใน​สุสาน​ก็​แสดง​ตลาด​ริม​น้ำ​จริง แผง​ใน​ภาพ​มี​ทั้ง​ผู้ชาย​และ​ผู้​หญิง Haring อธิบาย​ว่า​ผู้​หญิง​ค้าขาย​ใน​ท้อง​ถิ่น​ได้ โดย​น่า​จะ​ขาย​ผลผลิต​ส่วน​เกิน​ของ​ครัว​เรือน โดย​เฉพาะ​ผ้า ภาพ​ใน​สุสาน​สมัย​อาณาจักร​ใหม่​ยัง​แสดง​พ่อค้า​จาก​ลิ​แวน​ต์​ที่​เข้า​มา​ค้าขาย​ใน​ตลาด​ท้อง​ถิ่น​ริม​แม่น้ำ​ไนล์ ขาย​น้ำมัน เหล้า​องุ่น และ​เงิน ชายฝั่ง​ลิ​แวน​ต์​คือ​ถิ่น​เดิม​ของ​เมือง​ท่า​อย่าง​ไทร์ ไซ​ดอน และ​บิ​บลอส ซึ่ง​พ่อค้า​จาก​เมือง​เหล่า​นี้​ใน​ยุค​ต่อ​มา​ออก​ไป​ตั้ง​ถิ่นฐาน​ทั่ว​ทะเล​เมดิเตอร์เรเนียน เรื่อง​ของ​พวก​เขา​ใน​เมือง​ต่าง​แดน​อยู่​ในประวัติศาสตร์​การ​ค้า​ฟิ​นิ​เชีย​น สมาคม​พ่อค้า​ต่าง​แดน​ที่​เอเธนส์

ช่าง​ฝีมือ​ที่​ทำงาน​ให้​สถาบัน​ได้​รับ​ค่า​ตอบแทน​เป็น​อาหาร​ปัน​ส่วน บาง​ครั้ง​ปริมาณ​สูง​จน​นำ​ข้าว​ส่วน​เกิน​ไป​แลก​ของ​อื่น​ได้ ช่าง​กลุ่ม​เดียวกัน​ยัง​ใช้​ฝีมือ​ผลิต​ของ​ขาย​ใน​เวลา​ว่าง​เพื่อ​หา​ราย​ได้​เพิ่ม ส่วน​ผู้​ที่​มี​ตำแหน่ง​เป็น​ผู้​ค้า​ทำงาน​ให้​วิหาร​และ​ครัว​เรือน​ของ​คน​ร่ำรวย มีหน้า​ที่​นำ​ผลผลิต​ส่วน​เกิน เช่น ผ้า ไป​แลก​เป็น​น้ำมัน​และ​โลหะ การ​เดิน​ทาง​ค้า​แบบ​นี้​มี​บันทึก​ใน​สมุด​ปูม​เรือ​สมัย​ราม​เสส

ซื้อ​ของ​แพง​ต้อง​มี​พยาน

การ​แลก​ของ​ทั่วไป​เกิด​ได้​ทุก​ที่​ทุก​เวลา แต่​การ​ซื้อ​ขาย​หรือ​ให้​เช่า​ของ​ราคา​สูง​ต้อง​มี​พยาน​อยู่​ด้วย และ​ผู้​ขาย​หรือ​ผู้​ให้​เช่า​อาจ​ต้อง​สาบาน​ว่า​ไม่มี​บุคคล​อื่น​อ้าง​สิทธิ์​ใน​ของ​ชิ้น​นั้น Haring ระบุ​ว่า​ข้อ​ตกลง​เหล่า​นี้​เป็น​ธรรมเนียม​แบบ​วาจา ซึ่ง​สะท้อน​ใน​เอกสาร​จาก​หมู่บ้าน​ช่าง​เดียร์​เอล​เม​ดิน​า​สมัย​ราม​เสส หลัง​อาณาจักร​ใหม่ ข้อความ​ทำนอง​นี้​จึง​กลาย​เป็น​ส่วน​หนึ่ง​ของ​สัญญา​ลาย​ลักษณ์​อักษร สัญญา​ซื้อ​ขาย​ทรัพย์สิน​สมัย​นี้​ก็​ยัง​มี​ข้อ​รับรอง​ของ​ผู้​ขาย​ใน​ทำนอง​เดียวกัน

ตัวเลข​เศรษฐกิจ​อียิปต์​ยัง​เป็น​ข้อ​ถก​เถียง​ของ​นัก​วิชาการ

ข้อ​ควร​ระวัง​ห้า​ข้อ

  1. ข้อมูล​เชิง​ปริมาณ​เหลือ​รอด​น้อย Haring เขียน​ไว้​ใน​บทคัดย่อ​ว่า​เศรษฐกิจ​อียิปต์​โบราณ​ศึกษา​ยาก​เพราะ​ข้อมูล​สูญหาย​ไป​มาก และ​เป็น​หัวข้อ​ที่​มี​ความ​เห็น​ต่าง​กัน​กว้าง
  2. ภาพ​รวม​ของ​ระบบ​ยัง​ถก​เถียง​กัน​อยู่ นัก​วิชาการ​รุ่น​ก่อน​บาง​กลุ่ม​มอง​ว่า​เศรษฐกิจ​อียิปต์​หมุน​รอบ​การ​แจก​จ่าย​ของ​รัฐ อีก​กลุ่ม​มอง​ว่า​มี​ตลาด​และ​การ​ค้า​เอกชน​มา​ตลอด บท​นี้​เล่า​ตาม​ที่ Haring สรุป ไม่​ได้​ตัดสิน​ว่า​ฝ่าย​ใด​ถูก
  3. ตัวเลข​มา​จาก​หลาย​ยุค อัตรา 1 ต่อ 100 ของ​อาณาจักร​ใหม่​ใช้​กับ​ยุค​ก่อน​หน้า​ไม่​ได้ และ​เด​เบน​หนัก​ไม่​เท่า​กัน​ใน​แต่ละ​ยุค
  4. ค่า​ขนส่ง 10% มา​จาก​เอกสาร​สมัย​ราม​เส​ส​เกี่ยว​กับ​การ​ขน​ข้าว ไม่ใช่​อัตรา​ของ​สินค้า​ทุก​ชนิด​หรือ​ทุก​เส้น​ทาง
  5. บท​นี้​ไม่​แป​ลง​เด​เบน​หรือ​กระสอบ​ข้าว​เป็น​เงิน​บาท ค่า​ครอง​ชีพ​ของ​สอง​ยุค​ต่าง​กัน​เกิน​กว่า​จะ​แปลง​หน่วย​ให้​ตรง​กัน​ได้

เขียน​หน้า​ราคา​ด้วย​หน่วย​อ้างอิง

ตาราง​นี้​เป็น​ตัวอย่าง​การ​เลือก​หน่วย​อ้างอิง​สำหรับ​ธุรกิจ​สาม​แบบ ไม่​ได้​มา​จาก​บทความ​ของ Haring

ธุรกิจ หน่วย​อ้างอิง​ที่​ลูกค้า​เข้าใจ วิธี​เขียน​บน​หน้า​ราคา
รับ​ทำ​กราฟิก​ราย​เดือน ราคา​ต่อ​ชิ้น​งาน แพ็ก​เกจ 10 ชิ้น​และ 20 ชิ้น เขียน​ราคา​ต่อ​ชิ้น​กำกับ​ทุก​แพ็ก​เกจ
คอร์ส​เรียน​ทำ​อาหาร ราคา​ต่อ​ชั่วโมง​เรียน คอร์ส​สั้น​และ​คอร์ส​ยาว เขียน​จำนวน​ชั่วโมง​และ​ราคา​ต่อ​ชั่วโมง​คู่​กัน
รับ​จัด​กระเช้า​ของ​ฝาก ราคา​ต่อ​ชุด​มาตรฐาน ชุด​พิเศษ​เขียน​ว่า​เทียบ​เท่า​กี่​ชุด​มาตรฐาน และ​บอก​ของ​ที่​เพิ่ม​ขึ้น

การ​เขียน​หน่วย​เดียวกัน​ทุก​แพ็ก​เก​จ​ทำ​หน้า​ที่​แบบ​เด​เบน ของ​ที่​หน้าตา​ไม่​เหมือน​กัน​จะ​เทียบ​กัน​ได้​ทันที ร้าน​ที่​ขาย​หลาย​ช่อง​ทาง​ต้อง​แสดง​ราคา​ที่​เรียก​เก็บ​จริง​ให้​ตรง​ทุก​ช่อง​ทาง​ด้วย ถ้า​อยาก​ให้​ทีม​ช่วย​จัด​หน้า​ราคา​บน​เว็บ ดู​ราย​ละเอียด​ได้ที่บริการ​ทำ​เว็บไซต์

ราคา​วัตถุดิบ​ขึ้น​ลง​ทุก​เดือน ควร​แก้​ราคา​บ่อย​แค่​ไหน

ร้าน​ที่​ต้นทุน​ผันผวน​แบบ​ราคา​ข้าว​ของ​อียิปต์ ไม่​จำเป็น​ต้อง​เปลี่ยน​ป้าย​ราคา​ทุก​เดือน ทาง​ที่​ลูกค้า​รับ​ได้​มากกว่า​คือ​กำหนด​รอบ​ทบทวน​ราคา​ไว้​ล่วง​หน้า เช่น ทุก​ไตรมาส แล้ว​แยก​คำนวณ​ว่า​ต้นทุน​ส่วน​ไหน​ผันผวน​และ​ส่วน​ไหน​คงที่ ถ้า​ต้นทุน​ผันผวน​เกิน​เพดาน​ที่​ตั้ง​ไว้​ระหว่าง​รอบ จึง​ค่อย​ปรับ​เฉพาะ​สินค้า​ที่​ได้​รับ​ผลก​ระ​ทบ วิธี​แยก​ต้นทุน​พลังงาน​ออก​มา​ดู​ก่อน​ปรับ​ราคา​อยู่​ในฝ่า​วิกฤต​เศรษฐกิจ​ซ้อน​วิกฤต คำนวณ​ต้นทุน​พลังงาน​ก่อน​ปรับ​ราคา

สรุป

อียิปต์​ยุค​ฟาโรห์​ค้าขาย​โดย​ไม่มี​เหรียญ แต่​มี​หน่วย​มูลค่า​ที่​ใช้​ตั้ง​ราคา​ของ​ทุก​ชนิด ได้แก่ ข้าว ทองแดง เงิน และ​ผ้า​ลินิน Haring เรียก​ระบบ​นี้​ว่า money-barter เด​เบน​หนัก​ราว 90 กรัม​ใน​สมัย​ราม​เสส อัตรา​เงิน​ต่อ​ทองแดง​อยู่​ที่ 1 ต่อ 100 ช่วง​ยาว​ของ​อาณาจักร​ใหม่​ก่อน​เปลี่ยน​เป็น 1 ต่อ 60 ราคา​ข้าว​ต่ำ​หลัง​เก็บ​เกี่ยว​และ​สูง​ก่อน​เก็บ​เกี่ยว การ​กู้​ข้าว​มัก​คิด​ดอกเบี้ย 100% หรือ​มากกว่า ค่า​ขน​ข้าว​ทาง​แม่น้ำ​อยู่​ราว 10% ของ​สินค้า และ​การ​ซื้อ​ขาย​ของ​แพง​ต้อง​มี​พยาน​พร้อม​คำ​สาบาน​ว่า​ไม่มี​ผู้​อื่น​อ้าง​สิทธิ์ ข้อมูล​เศรษฐกิจ​ของ​อียิปต์​เหลือ​น้อย​และ​ยัง​ถก​เถียง​กัน​อยู่ บท​เรียน​ที่​ใช้ได้​กับ​ร้าน​ยุค​นี้​คือ​การ​เลือก​หน่วย​อ้างอิง​เดียว​ที่​ลูกค้า​ใช้​เทียบ​ของ​ต่าง​ชนิด​ได้​ทันที

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ไม่มี​เหรียญ​หรือ​เงิน​ตรา​ที่​รัฐ​รับ​ประกัน​ตลอด​ยุค​ฟาโรห์​ส่วน​ใหญ่ แต่​มี​หน่วย​วัด​มูลค่า เช่น เด​เบน​ของ​ทองแดง ข้าว และ​เงิน ที่​ใช้​ตั้ง​ราคา​และ​ชำระ​หนี้ เหรียญ​ที่​มี​จารึก​ภาษา​อียิปต์​เริ่ม​ใน​ราชวงศ์​ที่ 30 และ​ระบบ​ที่​ใกล้​เคียง​เศรษฐกิจ​เงิน​ตรา​เกิด​ใน​สมัย​ป​โต​เล​มี

Haring ระบุ​ว่า​ราย​ได้​หลัก​ของ​สังคม​มา​จาก​เกษตรกรรม ผู้​ผลิต​ส่วน​ใหญ่​น่า​จะ​เป็น​ชาวนา​เช่า​ที่​ที่​เลี้ยง​ตัว​เอง​ได้ ทำ​นา​ใน​ที่​ของ​คน​ร่ำรวย ของ​รัฐ หรือ​ของ​วิหาร ขณะ​เดียวกัน​ก็​มี​ตลาด​ที่​คน​ทั่วไป​และ​พ่อค้า​ทั้ง​ชาว​อียิปต์​และ​ชาว​ต่าง​ชาติ​ไป​ซื้อ​ขาย ภาพ​ของ​รัฐ​ที่​คุม​ทุก​อย่าง​จึง​เป็น​ข้อ​สรุป​ที่​นัก​วิชาการ​ยัง​ไม่​ได้​ยอมรับ​ร่วม​กัน

ผ้า​ลินิน​เป็น​ของ​ที่​ทุก​ครัว​เรือน​ต้อง​ใช้​และ​เก็บ​ได้​นาน จึง​ถูก​ใช้​เป็น​สื่อ​ชำระ​เหมือน​ข้าว ทองแดง และ​เงิน หลัก​ฐาน​การ​ใช้​ผ้า​ลินิน​ซื้อ​ขาย​สิ่งของ​และ​ที่ดิน​มี​มา​ตั้งแต่​อาณาจักร​เก่า

มีผล งาน​วิจัย​ด้าน​จิตวิทยา​พบ​ว่า​ตัวเลข​แรก​ที่​คน​เห็น​มัก​ลาก​การ​ประเมิน​ราคา​ของ​เขา​เข้าหา​ตัวเลข​นั้น ร้าน​ที่​เลือก​หน่วย​อ้างอิง​บน​หน้า​ราคา​จึง​ควร​รู้​เรื่อง​นี้ ราย​ละเอียด​อยู่​ในAnchoring Effect ตัวเลข​แรก​บน​หน้า​ราคา กับ​เส้น​แบ่ง​ราคา​ก่อน​ลด

Haring ระบุ​ว่า​เอกสาร​เรื่อง​ศุลกากร​ที่​ชัดเจน​เริ่ม​พบ​ใน​สมัย​เปอร์เซีย แต่​อาจ​สะท้อน​ธรรมเนียม​ที่​มี​อยู่​แล้ว​ใน​ราชวงศ์​ที่ 26 เฮ​โร​โด​ตัส​เล่า​ว่า​ราชวงศ์​นั้น​ให้การ​ค้า​กับ​พ่อค้า​กรีก​รวม​อยู่​ที่​นิคม​เนา​ครา​ติ​ส​ทาง​ตะวัน​ตก​ของ​สามเหลี่ยม​ปาก​แม่น้ำ ซึ่ง​บอก​ว่า​รัฐ​สนใจ​การ​ค้า​ต่าง​ชาติ​และ​อาจ​เก็บ​ราย​ได้​จาก​ส่วน​นี้ ส่วน​ค่า​ผ่าน​ด่าน​ภายใน​ประเทศ​มี​มา​ก่อน​หน้า​นั้น​นาน​แล้ว

PHYGITAL INSIGHT

ฟิจิ⁠ทัล​เขียน​หน้า​ราคา​ให้​ลูกค้า​ที่​ขาย​หลาย​แพ็ก​เกจ โดย​เลือก​หน่วย​อ้างอิง​หนึ่ง​หน่วย​ที่​ลูกค้า​เข้าใจ​ก่อน เช่น ราคา​ต่อ​ชั่วโมง​งาน​หรือ​ราคา​ต่อ​ชิ้น​งาน แล้ว​เขียน​ทุก​แพ็ก​เก​จ​เป็น​หน่วย​เดียวกัน ลูกค้า​จะ​เทียบ​แพ็ก​เก​จ​เล็ก​กับ​แพ็ก​เกจ​ใหญ่​ได้​เอง​โดย​ไม่​ต้อง​ทัก​แช​ตมา​ถาม บริการ​ทำ​หน้า​ราคา​บน​เว็บไซต์​ของ​ฟิจิ⁠ทัล​เริ่ม​จาก​ถาม​เจ้าของ​ว่า​ลูกค้า​ชอบ​เปรียบ​เทียบ​อะไร​กับ​อะไร แทน​การ​เริ่ม​จาก​หน้าตา​ของ​ตาราง​ราคา

ให้ PHYGITAL AGENCY ช่วยต่อยอดเรื่องนี้สู่ผลลัพธ์จริง

ถ้า​ลูกค้า​ยัง​ทัก​มา​ถาม​ว่า​แพ็ก​เกจ​ไหน​คุ้ม​กว่า แปล​ว่า​หน้า​ราคา​ยัง​ไม่มี​หน่วย​ให้​เทียบ

ลอง​เขียน​ราคา​ทุก​แพ็ก​เก​จ​เป็น​หน่วย​เดียวกัน แล้ว​ส่ง​หน้า​ราคา​ที่​ใช้​อยู่​ให้ PHYGITAL AGENCY ช่วย​ดู​ว่า​หน่วย​ไหน​ลูกค้า​เข้าใจ​เร็ว​ที่สุด

PARANATH PANARATANA

WRITTEN BY

PARANATH PANARATANA

CHAIRMAN OF PHYGITAL AGENCY

ประธานกรรมการบริษัท ฟิจิทัล เอเจนซี จำกัด มีประสบการณ์ดูแลการตลาดที่ผสานโลกจริงและโลกออนไลน์เข้าด้วยกัน ตลอดจนเป็นที่ปรึกษาในการวินิจฉัยธุรกิจ อีกทั้งยังเคยทำงานในสายวิดีโอโปรดักชั่นและภาพยนตร์ไทยอีกด้วย