Voice Commerce และ Voice Search ภาษา​ไทย ข้อ​จำกัด​ของ​แพลตฟอร์ม

เจ้าของ​ร้าน​ออนไลน์​และ​ธุรกิจ​บริการ​หลาย​ราย​ได้​รับ​ข้อ​เสนอ​ให้​ทำ Voice Commerce หรือ Voice Search Optimization พร้อม​คำ​อธิบาย​ว่า​อีก​ไม่​นาน​ลูกค้า​จะ​สั่ง​ของ​ผ่าน​ลำโพง​อัจฉริยะ แล้ว​ไม่​แน่ใจ​ว่า​ควร​จ่าย​เงิน​ส่วน​ไหน บท​นี้​ไล่​ดู​ว่า​เอกสาร​ของ​แพลตฟอร์ม​ผู้​ช่วย​เสียง​เอง​เขียน​ไว้​อย่างไร​เรื่อง​ภาษา​ไทย เรื่อ​งมาร์​กอัป​สำหรับ​เสียง และ​เรื่อง​ช่อง​ทาง​ที่​ถูก​ปิด​ไป​แล้ว เพื่อ​ให้​แยก​ได้​ว่า​งาน​ไหน​ใช้ได้​กับ​ตลาด​ไทย​วัน​นี้ และ​งาน​ไหน​ยัง​รอ​แพลตฟอร์ม​อยู่

ข้อมูล​ใน​บท​มา​จาก​หน้า​เอกสาร​ของ Google Search Central หน้า​เอกสาร Google Assistant หน้า​ช่วย​เหลือ​ของ Google และ​เอกสาร​นัก​พัฒนา Alexa ของ Amazon ซึ่ง​เปิด​อ่าน​ได้​ทุก​หน้า บริษัท ฟิจิ⁠ทัล เอ​เจน​ซี จำกัด (PHYGITAL AGENCY) ใช้​ชุด​เอกสาร​เดียวกัน​นี้​คุย​กับ​ผู้​ว่า​จ้าง​ก่อน​ตกลง​ขอบเขต​งาน​ทุก​ครั้ง​ที่​ลูกค้า​ถาม​ถึง​การ​ค้นหา​ด้วย​เสียง

คำถาม​แรก​ที่​ต้อง​ตอบ​ก่อน​พูด​ถึง​การ​ขาย​ของ​ผ่าน​เสียง คือ​ผู้​ช่วย​เสียง​ตัว​นั้น​ฟัง​ภาษา​ไทย​ได้​หรือ​ไม่ เพราะ​ลูกค้า​ที่​พูด​ภาษา​ไทย​ใส่​อุปกรณ์​ที่​ไม่​รองรับ​ภาษา​ไทย​จะ​ไม่​ได้​คำ​ตอบ​ตั้งแต่​ประโยค​แรก

เอกสาร​ของ Amazon สำหรับ​นัก​พัฒนา​สกิ​ลบน Alexa มี​ตาราง​รหัส​ภาษา​ที่​สกิล​รองรับ รายการ​ทั้งหมด​คือ อาหรับ เยอรมัน อังกฤษ (ออสเตรเลีย แคนาดา สห​ราช​อาณาจักร อินเดีย สหรัฐฯ) สเปน (สเปน เม็กซิโก สหรัฐฯ) ฝรั่งเศส (แคนาดา ฝรั่งเศส) ฮิน​ดี อิตาลี ญี่ปุ่น ดัตช์ และ​โปรตุเกส (บราซิล) รวม 17 รหัส ไม่มี​ภาษา​ไทย​อยู่​ใน​ตาราง ร้าน​ค้า​ไทย​ที่​อยาก​ให้​ลูกค้า​สั่ง​ของ​ผ่าน Alexa เป็น​ภาษา​ไทย​จึง​ยัง​ไม่มี​ช่อง​ทาง​ตาม​เอกสาร​ฉบับ​นี้

ฝั่ง Google หน้า​ช่วย​เหลือ​เรื่อง​ภาษา​ของ Google Assistant แยก​รายการ​ภาษา​ตาม​ประเภท​อุปกรณ์ ส่วน​ที่​ระบุ​ชื่อ​ภาษา​ไว้​ครบ​มี​ดังนี้

หน้า​เดียวกัน​ไม่​ได้​ระบุ​ราย​ชื่อ​ภาษา​ของ​ผู้​ช่วย​บน​โทรศัพท์​ไว้​เป็น​ตาราง และ​เขียน​เตือน​ไว้​หลาย​จุด​ว่า​บาง​ฟีเจอร์​ไม่มี​ใน​ทุก​ภาษา​หรือ​ทุก​ประเทศ ข้อ​สรุป​ที่​ได้​จาก​เอกสาร​จึง​แคบ​กว่า​คำ​โฆษณา​ของ​ตลาด อุปกรณ์​ใน​บ้าน​หลาย​ประเภท​ยัง​ไม่มี​ภาษา​ไทย​ใน​รายการ ส่วน​การ​พูด​สั่ง​งาน​บน​โทรศัพท์​ต้อง​ทดสอบ​กับ​รุ่น​และ​การ​ตั้ง​ค่า​จริง​ของ​กลุ่ม​ลูกค้า

Voice Commerce กับ Voice Search ต่าง​กัน​อย่างไร

Voice Search คือ​การ​ถาม​คำถาม​ด้วย​เสียง​แล้ว​ได้​คำ​ตอบ​หรือ​ผล​ค้นหา​กลับ​มา ส่วน Voice Commerce คือ​การ​สั่ง​ซื้อ​หรือ​ชำระ​เงิน​ผ่าน​คำ​สั่ง​เสียง​จน​จบ​รายการ Voice Commerce ต้อง​อาศัย​ผู้​ช่วย​เสียง​ที่​ฟัง​ภาษา​ของ​ลูกค้า​ได้​และ​เชื่อม​กับ​ระบบ​ร้าน​ค้า​ได้ เงื่อนไข​ข้อ​แรก​ยัง​ไม่​ครบ​สำหรับ​ภาษา​ไทย​บน​อุปกรณ์​หลาย​ประเภท​ตาม​รายการ​ข้าง​บน

Speakable คือ​มาร์​กอัป​แบบ structured data ที่​บอก​ระบบ​ว่า​ส่วน​ใด​ของ​หน้า​เว็บ​เหมาะ​ให้​ผู้​ช่วย​เสียง​อ่าน​ออก​เสียง​ด้วย​ระบบ​แปลง​ข้อความ​เป็น​เสียง ข้อ​เสนอ​งาน Voice Search หลาย​ฉบับ​ใส่​มาร์​กอัป​นี้​เป็น​รายการ​หลัก จึง​ควร​อ่าน​เงื่อนไข​ที่ Google เขียน​ไว้​ก่อน

1. ยัง​เป็น​เบต้า เอกสาร​ขึ้น​ข้อความ​ไว้​บน​สุด​ว่า​ฟีเจอร์​อยู่​ระหว่าง​พัฒนา ข้อ​กำหนด​และ​แนวทาง​เปลี่ยน​ได้
2. ใช้​ตอบ​คำถาม​ข่าว ผู้​ช่วย​เสียง​ใช้ Speakable ตอบ​คำถาม​เกี่ยว​กับ​ข่าว​ตาม​หัวข้อ​บน​ลำโพง​อัจฉริยะ และ​คืน​บทความ​ได้​สูงสุด​สาม​บทความ
3. จำกัด​ประเทศ​และ​ภาษา ใช้ได้​กับ​ผู้​ใช้​ใน​สหรัฐฯ ที่​ตั้ง Google Home เป็น​ภาษา​อังกฤษ และ​ผู้​เผย​แพร่​ที่​เขียน​เนื้อหา​เป็น​ภาษา​อังกฤษ
4. กำหนด​ความ​ยาว​ที่​อ่าน แนวทาง​แนะนำ​ให้​ส่วน​ที่​มาร์​ก​ไว้​ใช้​เวลา​อ่าน​ราว 20-30 วินาที และ​ไม่​ควร​มาร์​ก​ทั้ง​บทความ

เงื่อนไข​ข้อ 2 และ​ข้อ 3 ทำให้​ร้าน​ค้า​ออนไลน์​ไทย​ที่​เขียน​เนื้อหา​ภาษา​ไทย​ไม่​เข้า​เกณฑ์​ที่​เอกสาร​ระบุ การ​ติด​ตั้ง Speakable บน​หน้า​สินค้า​ภาษา​ไทย​จึง​ไม่มี​ช่อง​ทาง​แสดง​ผล​รองรับ​ตาม​เอกสาร​ฉบับ​ที่​อัปเดต​ล่าสุด​เมื่อ 8 กันยายน 2569

ติด Speakable ไว้​ก่อน เผื่อ​วัน​หน้า​รองรับ​ภาษา​ไทย ได้​ไหม

ติด​ได้ เพราะ​เอกสาร​ไม่​ได้​ห้าม และ​ระบุ​ว่า​หวัง​จะ​ขยาย​ไป​ประเทศ​และ​ภาษา​อื่น​เมื่อ​มี​ผู้​เผย​แพร่​ใช้​มาก​พอ แต่​ต้อง​นับ​เป็น​งาน​ที่​ยัง​ไม่มี​ผล​แสดง​ผล ข้อ​เสนอ​ที่​คิด​ค่า​ติด​ตั้ง Speakable แยก​เป็น​รายการ​ใหญ่​และ​สัญญา​ผล​ใน​ตลาด​ไทย​จึง​ขัด​กับ​เงื่อนไข​ใน​เอกสาร ถ้า​จะ​ติด ควร​เป็น​งาน​เล็ก​ที่​ทำ​พร้อม​การ​ปรับ structured data ชุด​อื่น

Conversational Actions คือ​เครื่อง​มือ​ที่​ให้​ธุรกิจ​สร้าง​บท​สนทนา​ของ​ตัว​เอง​บน Google Assistant โดย Assistant เป็น​ฝ่าย​แปล​ความ​หมาย​ของ​ประโยค​ที่​ผู้​ใช้​พูด แล้ว​ส่ง​คำขอ​มา​ให้​ระบบ​ของ​ธุรกิจ​ตอบ ข้อ​เสนอ​งาน​เสียง​ที่​พูด​ถึง​การ​ให้​ลูกค้า​เรียก​ชื่อ​ร้าน​กับ​ผู้​ช่วย​แล้ว​คุย​ต่อ​ได้ อิง​กับ​เครื่อง​มือ​กลุ่ม​นี้

หน้า​ประกาศ​ของ Google ระบุ​ลำดับ​การ​ปิด​ไว้​ชัด

ประกาศ​ฉบับ​เดียวกัน​ระบุ​ว่า​เส้น​ทาง​พัฒนา​อื่น​บน Assistant ได้แก่ App Actions, Smart home, Actions from web content และ Media Actions ไม่​ได้​รับ​ผล​จาก​การ​ปิด​ครั้ง​นี้ ธุรกิจ​ที่​ลงทุน​สร้าง​บท​สนทนา​ของ​ตัว​เอง​ไว้​บน​เครื่อง​มือ​นี้​เสีย​งาน​ทั้ง​ชิ้น​ใน​วัน​เดียว ส่วน​เนื้อหา​บน​เว็บไซต์​ของ​ตัว​เอง​ยัง​อยู่​ครบ

บท​เรียน​สำหรับ​การ​ตัดสิน​ใจ​ลงเงิน​คือ งาน​ที่​สร้าง​บน​เครื่อง​มือ​เฉพาะ​ของ​แพลตฟอร์ม​เดียว​มี​วัน​หมด​อายุ​ที่​ธุรกิจ​กำหนด​เอง​ไม่​ได้ ส่วน​งาน​ที่​อยู่​บน​เว็บไซต์​ของ​ธุรกิจ​เอง​ยัง​ใช้​ต่อ​ได้​แม้​แพลตฟอร์ม​เปลี่ยน​เครื่อง​มือ

ธุรกิจ​ที่​เคย​ทำ Action บน Google Assistant ต้อง​ทำ​อะไร​ต่อ

ตรวจ​ว่า​เนื้อหา​ที่​เคย​ตอบ​ผ่าน Action ยัง​มี​บน​เว็บไซต์​หรือ​ไม่ เช่น เมนู ราคา เวลา​เปิด​ปิด และ​ขั้น​ตอน​จอง ถ้า​มี​เฉพาะ​ใน​บท​สนทนา​ที่​ถูก​ปิด​ไป​แล้ว ให้​ย้าย​กลับ​มา​เป็น​หน้า​เว็บ​หรือ​หน้า​คำถาม​ที่​พบ​บ่อย เพื่อ​ให้​ระบบ​ค้นหา​อ่าน​ได้​ต่อ และ​ตรวจ​ลิงก์​หรือ​ป้าย​ที่​ยัง​บอก​ให้​ลูกค้า "เรียก​ชื่อ​ร้าน​กับ​ผู้​ช่วย" ซึ่ง​ใช้​ไม่​ได้​แล้ว

เมื่อ​ตัด​ส่วน​ที่​ยัง​ไม่มี​ช่อง​ทางออก​ไป งาน​ที่​เหลือ​คือ​งาน​บน​เว็บไซต์​และ​โปรไฟล์​ของ​ธุรกิจ​เอง ซึ่ง​เป็น​งาน​ชุด​เดียว​กับ​ที่​ทำ​เพื่อ​การ​ค้นหา​แบบ​พิมพ์ ลำดับ​ที่​ใช้​คือ​เริ่ม​จาก​คำถาม​ที่​ลูกค้า​ถาม​จริง แล้ว​ค่อย​ไป​ถึง​งาน​เทคนิค

1. เขียน​หน้า​คำถาม​ที่​พบ​บ่อย​จาก​คำถาม​จริง เก็บ​คำถาม​ที่​ลูกค้า​โทร​มา​ถาม​หรือ​ถาม​พนักงาน​หน้า​ร้าน แล้ว​ตอบ​ประโยค​แรก​ให้​จบ​ใน​ตัว ขยาย​ราย​ละเอียด​ใน​ประโยค​ถัด​ไป
2. ให้​ข้อมูล​พื้น​ฐาน​ตรง​กัน​ทุก​ที่ ชื่อ​ร้าน ที่​อยู่ เบอร์​โทร เวลา​เปิด​ปิด และ​วัน​หยุด​พิเศษ ต้อง​ตรง​กัน​ระหว่าง​เว็บไซต์​และ​โปรไฟล์​ธุรกิจ​บน​แผนที่ ถ้า​สอง​แหล่ง​ขัด​กัน คำ​ตอบ​ที่​ลูกค้า​ได้​ขึ้น​กับ​ว่า​ระบบ​หยิบ​แหล่ง​ไหน
3. ใส่ structured data ที่ Google รองรับ​ทั่วไป เช่น ข้อมูล​องค์กร สินค้า และ​คำถาม​ที่​พบ​บ่อย​ตาม​เงื่อนไข​ของ​แต่ละ​ประเภท โดย​ตรวจ​สถานะ​รองรับ​จาก​เอกสาร Search Central ก่อน​ใส่
4. ทำ​หน้า​ให้​โหลด​เร็ว​บน​โทรศัพท์ การ​ถาม​ด้วย​เสียง​ส่วน​หนึ่ง​เกิด​บน​โทรศัพท์ หน้าที่​ผู้​ใช้​กด​ต่อ​จาก​คำ​ตอบ​จึง​ควร​เปิด​ได้​เร็ว​บน​จอ​เล็ก

งาน​ทั้ง​สี่​ข้อ​ใช้ได้​กับ​การ​ค้นหา​แบบ​พิมพ์​และ​กับ​ระบบ AI ที่​ดึง​คำ​ตอบ​จาก​หน้า​เว็บ​ด้วย ราย​ละเอียด​เรื่อง​การ​วัดผล​ฝั่ง AI อยู่​ในรับ​ทำ SEO สำหรับ AI (AEO/GEO) อะไร​วัด​ได้ อะไร​ยัง​วัด​ไม่​ได้ ส่วน​ข้อมูล​บน​แผนที่​ที่​ต้อง​ตรง​กับ​เว็บไซต์​มี​กติกา​ของ​ตัว​เอง สรุป​ไว้​ในปัก​หมุด Google Maps และ Local SEO กฎ​ที่​ทำให้​หมุด​ถูก​ระงับ

คำ​ค้น​ด้วย​เสียง​ยาว​กว่า​คำ​ค้น​แบบ​พิมพ์​จริง​ไหม

เอกสาร​ของ​แพลตฟอร์ม​ที่​ใช้​ใน​บท​นี้​ไม่​ได้​ให้​ตัวเลข​เทียบ​ความ​ยาว​ของ​คำ​ค้น​สอง​แบบ และ​ไม่มี​ข้อมูล​สาธารณะ​ของ​ไทย​ที่​แยก​สัดส่วน​การ​ค้น​ด้วย​เสียง​ให้​ตรวจ​ได้ ข้อ​ที่​ทำได้​คือ​ดู​คำ​ค้น​จริง​ใน Search Console ของ​เว็บ​ตัว​เอง แล้วก​รอง​คำ​ค้น​ที่​ขึ้น​ต้น​ด้วย​คำถาม เช่น "ที่ไหน" "กี่​โมง" "ราคา​เท่าไร" เพื่อ​ดู​ว่า​หน้า​ใด​ควร​ตอบ​ให้​สั้น​และ​ตรง​ขึ้น

ข้อ​สรุป​ของ​บท​นี้​อยู่​ใน​กรอบ​ของ​เอกสาร​ที่​เปิด​อ่าน​ได้ มี​หลาย​เรื่อง​ที่​เอกสาร​ไม่​ได้​ตอบ

1. ไม่มี​ข้อมูล​พฤติกรรม​คน​ไทย เอกสาร​ทุก​ฉบับ​เป็น​เอกสาร​ของ​แพลตฟอร์ม ไม่มี​ตัวเลข​ว่า​คน​ไทย​ค้น​ด้วย​เสียง​หรือ​สั่ง​ซื้อ​ด้วย​เสียง​สัดส่วน​เท่าไร
2. ผู้​ช่วย​บน​โทรศัพท์​ไม่มี​ตาราง​ภาษา​ให้​อ้าง หน้า​ช่วย​เหลือ​ของ Google แยก​รายการ​ภาษา​ไว้​เฉพาะ​บาง​อุปกรณ์ บท​นี้​จึง​ไม่​สรุป​เรื่อง​ภาษา​ไทย​บน​โทรศัพท์
3. รายการ​ภาษา​เปลี่ยน​ได้ หน้า​ช่วย​เหลือ​เขียน​ว่า​จะ​เพิ่ม​ภาษา​ใน​อนาคต ตาราง​ใน​บท​นี้​ตรวจ​เมื่อ 27 กันยายน 2569
4. ไม่​ได้​ครอบคลุม​ผู้​ช่วย​เสียง​ทุก​ค่าย บท​นี้​ใช้​เอกสาร​ของ Google และ Amazon เพราะ​เป็น​สอง​ค่าย​ที่​เปิด​เอกสาร​ภาษา​และ​เครื่อง​มือ​นัก​พัฒนา​ไว้​ให้​ตรวจ​ได้

ข้อ​เสนอ​ที่​มี​คำ​ว่า Voice Commerce ควร​ตอบ​คำถาม​อะไร​บ้าง​ก่อน​ผู้​ว่า​จ้าง​เซ็น? ชุด​คำถาม​ด้าน​ล่าง​ใช้​แยก​งาน​ที่​มี​ช่อง​ทาง​แสดง​ผลอ​อก​จาก​งาน​ที่​ยัง​รอ​แพลตฟอร์ม

1. อุปกรณ์​และ​ภาษา​ใด ขอ​ชื่อ​อุปกรณ์​ที่​ลูกค้า​จะ​ใช้ พร้อม​หน้า​เอกสาร​ที่​ยืนยัน​ว่า​อุปกรณ์​นั้น​รองรับ​ภาษา​ไทย
2. สร้าง​บน​เครื่อง​มือ​ของ​ใคร ถ้า​งาน​สร้าง​บน​เครื่อง​มือ​เฉพาะ​ของ​แพลตฟอร์ม ให้​ถาม​ว่า​เครื่อง​มือ​นั้น​ยัง​เปิด​รับ​อยู่​ไหม และ​ถ้า​ปิด​จะ​เหลือ​อะไร​ให้​ธุรกิจ
3. วัดผล​ด้วย​อะไร ถาม​ว่า​จะ​รายงาน​ตัวเลข​จาก​เครื่อง​มือ​ไหน เพราะ​หน้า​สถิติ​ของ Conversational Actions ก็​เคย​ถูก​ถอด​ออก​ก่อน​ปิด​บริการ​เกือบ​หนึ่ง​ปี
4. งาน​ชิ้น​ไหน​อยู่​บน​เว็บ​ของ​เรา แยก​รายการ​ที่​ทำ​บน​เว็บไซต์​และ​โปรไฟล์​ของ​ธุรกิจ​เอง ซึ่ง​ยัง​อยู่​แม้​เลิก​จ้าง ออก​จาก​รายการ​ที่​อยู่​บน​ระบบ​ของ​ผู้รับ​งาน

หลัก​เดียวกัน​ใช้​กับ​ข้อ​เสนอ SEO ทุก​แบบ เกณฑ์​แยก​วิธี​ที่ Google ยอมรับ​ออก​จาก​วิธี​เสี่ยง​อยู่​ในรับ​ทำ SEO สาย​ขาว เส้น​แบ่ง​สแปม​ที่ Google เขียน​ไว้​เอง ขอบเขต​งาน​และ​ราคา​เริ่ม​ต้น​ของ​งาน SEO ดู​ได้ที่​หน้าบริการ SEO ส่วน​ธุรกิจ​ที่​อยู่​ใน​กลุ่ม​สุขภาพ​มี​เงื่อนไข​เพิ่ม​จาก Google อีก​ชั้น อ่าน​ต่อ​ได้​ในSEO คลินิก​และ​ทันต​กรรม หน้า YMYL ที่​ต้อง​บอก​ว่า​ใคร​เขียน

ถ้า​ผู้รับ​งาน​ตอบ​คำถาม​เหล่า​นี้​ไม่​ได้ ควร​ทำ​อย่างไร

ขอ​ให้​แยก​ราคา​เป็น​รายการ แล้ว​ตัด​รายการ​ที่​ไม่มี​เอกสาร​รองรับ​ออก​ก่อน​เซ็น รายการ​ที่​เหลือ​มัก​เป็น​งาน​เนื้อหา​และ​งาน​ข้อมูล​ร้าน ซึ่ง​เทียบ​ราคา​กับ​ผู้รับ​งาน​ราย​อื่น​ได้​ง่าย และ​ตรวจ​ผล​ได้​จาก Search Console ของ​เว็บ​ตัว​เอง

เอกสาร​ของ​แพลตฟอร์ม​ผู้​ช่วย​เสียง​บอก​ว่า​ภาษา​ไทย​ยัง​ไม่​อยู่​ใน​หลาย​รายการ Alexa รองรับ 17 รหัส​ภาษา​สำหรับ​สกิล​ของ​นัก​พัฒนา​โดย​ไม่มี​ภาษา​ไทย Google Assistant บน Smart Clock และ​ทีวี​หลาย​ประเภท​ไม่มี​ภาษา​ไทย​ใน​หน้า​ช่วย​เหลือ Speakable ยัง​เป็น​เบต้า​ที่​ใช้​กับ​ข่าว​ภาษา​อังกฤษ​ใน​สหรัฐฯ และ Conversational Actions ปิด​ไป​ตั้งแต่ 13 มิถุนายน 2566 งาน​ที่​ใช้ได้​กับ​ตลาด​ไทย​วัน​นี้​จึง​เป็น​งาน​บน​เว็บไซต์​ของ​ธุรกิจ​เอง ได้แก่ หน้า​คำ​ตอบ​ที่​ตอบ​ตรง ข้อมูล​ร้าน​ที่​ตรง​กัน​ทุก​ช่อง​ทาง และ structured data ที่ Google รองรับ