Gen Z ไทย ค้น​ของ​ใน​วิดีโอ​รีวิว และ​ให้ AI เป็น​แค่​ผู้​ช่วย

ร้าน​ขาย​สกิน​แคร์​แบรนด์​ไทย​ซื้อ​โฆษณา​คำ​ค้น​ชื่อ​สินค้า​ไว้​ทุก​เดือน ยอด​คลิก​มี​แต่​ส่วน​ใหญ่​มา​จาก​ลูกค้า​อายุ​สามสิบ​ขึ้น​ไป ลูกค้า​อายุ​ยี่สิบ​ต้น ๆ ที่​ร้าน​อยาก​ได้​ไม่​เคย​พิมพ์​ชื่อ​สินค้า​ใน​ช่อง​ค้นหา​เลย เขา​เจอ​สินค้า​จาก​คลิป​รีวิว​ที่​เลื่อน​ผ่าน​มา​ใน​ฟีด สิ่ง​ที่​จะ​ได้​จาก​บท​นี้​คือ​ตัวเลข​ล่าสุด​ว่า Gen Z ไทย​เจอ​สินค้า​จาก​ที่ไหน ใช้​แอป​อะไร​ซื้อ และ​ให้ AI มี​บทบาท​แค่​ไหน​ใน​การ​ตัดสิน​ใจ พร้อม​ห้า​ขั้น​ที่​ร้าน​งบ​น้อย​ใช้​เริ่ม​ได้​โดย​ไม่​ต้อง​แข่ง​ซื้อ​โฆษณา​กับ​แบรนด์​ใหญ่

ตัวเลข​เกี่ยว​กับ Gen Z ใน​บท​นี้​คัด​จาก​หมวด Gen Z ของรายงาน Ipsos เรื่อง​เจ​เนอ​เร​ชัน​ฉบับ​ประเทศไทย หน้า 28-34 ซึ่ง​รวม​ข้อมูล​จาก​หลาย​แหล่ง เช่น Ipsos CX Data, YouGov, Ipsos Global Trends และ Media Intelligence Group แต่ละ​ตัวเลข​ใน​บท​นี้​จึง​บอก​หน้าที่​มา​ไว้​ด้วย รายงาน​นิยาม Gen Z ว่า​คน​ที่​เกิด​ปี ค.ศ. 1996-2012 ซึ่ง​ใน​ปี 2569 อายุ​ราว 14-30 ปี

ช่วง​อายุ 14-30 ปีก​ว้าง​มาก ใน​กลุ่ม​เดียวกัน​มี​ทั้ง​นักเรียน​มัธยม นักศึกษา และ​คน​ทำงาน​ปี​ที่​ห้า ตาม​ตัวเลข​ที่ Ipsos ยก​มา​จาก MI Group กำลัง​ซื้อ​ของ Gen Z ไทย​อยู่​ที่​ราว 2.6 ล้าน​ล้าน​บาท และ​เรียก​กลุ่ม​นี้​ว่า​กลุ่ม​ที่​เข้า​ตลาด​เร็ว​และ​มี​อิทธิพล​ต่อ​การ​ซื้อ​ด้วย​ตัว​เอง​มากกว่า​เจน​ก่อน ๆ ตัวเลข​ชุด​นี้​ไม่มี​วิธี​คำนวณ​แนบ

หน้า 28 ของ​รายงาน​ระบุ​หมวด​ที่ Gen Z ไทย​ใช้​เงิน​มาก​ที่สุด​สาม​หมวด คือ​ความ​งาม​และ​ของใช้​ส่วน​ตัว แฟชั่น และ​ความ​บันเทิง ร้อย​ละ 72 ยอม​จ่าย​เพิ่ม​ให้​แบรนด์​ที่​มี​ภาพ​ลักษณ์​ถูกใจ แอป​ที่​ใช้​ซื้อ​ของ​มี​ดังนี้

ใน​หมวด​ความ​งาม หน้า 31 สรุป​ทิศทาง​ของ Gen Z ไว้​สาม​คำ คือ​ดูแล​ผิว​ก่อน​แต่ง​หน้า หา​ของ​จาก​ช่อง​ทาง​ดิจิทัล​ก่อน และ​เปิด​รับ​แบรนด์​ไทย​มาก​ขึ้น​เมื่อ​สินค้า​มี​หลัก​ฐาน​ทาง​วิทยาศาสตร์​และ​เล่า​เรื่อง​ได้​น่า​ติดตาม ข้อ​หลัง​นี้​เป็น​ข่าวดี​ของ​แบรนด์​ท้อง​ถิ่น​ที่​ไม่​ได้​มี​งบ​เท่า​แบรนด์​ต่าง​ชาติ

รายงาน​ตั้ง​ข้อ​สังเกต​ว่า TikTok Shop ขึ้น​มา​เกือบ​เท่า Shopee ใน​การ​ใช้​งาน​ราย​เดือน​ของ Gen Z และ​แยก​พฤติกรรม​ของ​นักศึกษา​ไว้​ว่า ร้อย​ละ 78 เทียบ​ราคา​ก่อน​ซื้อ ร้อย​ละ 61 หา​ข้อมูล​เอง ร้อย​ละ 54 ฟัง​คำ​แนะนำ​ของ​คน​ใกล้​ตัว และ​มี​เพียง​ร้อย​ละ 23 ที่​ซื้อ​เพราะ​กระแส คน​ที่​เริ่ม​ทำงาน​แล้ว​จะ​หัน​มา​ให้​น้ำ​หนัก​กับ​คุณภาพ ความ​คุ้ม​ค่า และ​ความ​ภักดี​ต่อ​แบรนด์​ที่​ไว้ใจ เมื่อ​มี​ราย​ได้​มั่นคง​ขึ้น ส่วน​จังหวะ​ที่​เงิน​ค่า​ครอง​ชีพ​ของ​นักศึกษา​ที่​กู้​ยืม​เข้า​บัญชี มี​บท​แยก​ไว้​ที่การ​ตลาด​เจาะ​กลุ่ม​นักศึกษา​มหาวิทยาลัย ค่า​ครอง​ชีพ กยศ. 2569

เงิน​ไม่​มาก แต่​วางแผน​เงิน​จริงจัง

หน้า 34 ของ​รายงาน​ให้​ภาพ​ที่​ขัด​กับ​คำ​ว่า​ใช้​เงิน​ตามใจ Gen Z ไทย​ร้อย​ละ 60 ตั้ง​เป้า​เรื่อง​อิสรภาพ​ทางการ​เงิน ร้อย​ละ 57 บอก​ว่า​มี​แผนการ​เงิน​ชัดเจน ร้อย​ละ 70 ออม​หรือ​ลงทุน​ทุก​เดือน โดย​แบ่ง​ราย​ได้​ไป​ออม​เฉลี่ย​ร้อย​ละ 19 และ​ไป​ลงทุน​ร้อย​ละ 8 ขณะ​เดียวกัน​ร้อย​ละ 90 บอก​ว่า​ใช้​ชีวิต​วัน​นี้​เพราะ​อนาคต​ไม่​แน่นอน และ​ร้อย​ละ 65 เคย​เลื่อน​การ​ตัดสิน​ใจ​ใหญ่ เช่น เรียน​ต่อ เริ่ม​ธุรกิจ หรือ​มี​ครอบครัว เพราะ​สถานะ​การ​เงิน ของ​ชิ้น​แพง​ขาย​ให้ Gen Z ได้​ง่าย​ขึ้น​เมื่อ​มี​ขนาด​ทดลอง​หรือ​แบ่ง​จ่าย​ได้ ลูกค้า​จะ​ได้​ลอง​ก่อน​โดย​ไม่​ต้อง​ทุ่ม​เงิน​ก้อน​ใหญ่​ครั้ง​แรก

ช่วง​ชีวิต​สำคัญ​กว่า​อายุ​ตรง​ไหน

ตรง​ที่​คน​อายุ 19 กับ​อายุ 27 ใช้​เงิน​ต่าง​กัน​มาก แม้​จะ​อยู่​ใน Gen Z เหมือน​กัน หน้า 28 ใช้​หัว​เรื่อง​ว่า​ช่วง​ชีวิต ไม่ใช่​อายุ เป็น​ตัว​กำหนดการ​ซื้อ ส่วน​การ​แบ่ง Gen Z ออก​เป็น​สอง​กลุ่ม​ด้วย​เหตุการณ์​โค​วิด​อยู่​ในGen Z 1.0 กับ Gen Z 2.0 ไทย ปี​เกิด​ไหน​เจอ​โรงเรียน​ปิด​ช่วง​โค​วิด และ​คน​ที่​เกิด​ช่วง​รอย​ต่อ​กับ Gen Alpha อยู่​ในZalpha ไทย 4.51 ล้าน​คน ทยอย​ถึง​อายุ​จ้าง​งาน​ได้​ปี 2568-2573

หน้า 29 ของ​รายงาน​อ้าง Ipsos CX Data และ YouGov ว่า Gen Z ไทย​ร้อย​ละ 67 ดู​วิดีโอ​รีวิว​บน TikTok และ YouTube เพื่อ​หา​สินค้า เทียบ​กับ​ร้อย​ละ 22 ที่​ใช้ Google ค้นหา ส่วน YouTube เป็น​แพลตฟอร์ม​ที่ Gen Z เลือก​มาก​ที่สุด ร้อย​ละ 78 เพราะ​มี​ทั้ง​คลิป​สั้น​และ​คลิป​ยาว ตาม​มา​ด้วย TikTok, Instagram และ Facebook

ตัวเลข​ที่​สำคัญ​ที่สุด​สำหรับ​ร้าน​เล็ก​คือ Gen Z ไทย​ร้อย​ละ 63 เชื่อ​คำ​แนะนำ​สินค้า​จา​กอินฟลู​เอน​เซอร์​มากกว่า​ข้อความ​ที่​แบรนด์​พูด​เอง ข้อความ​เดียวกัน ถ้า​ออก​จาก​ปาก​คน​ที่​ลูกค้า​ติดตาม​อยู่ มี​น้ำ​หนัก​กว่า​ออก​จาก​เพจ​ของ​ร้าน รายงาน​สรุป​หน้า​นี้​ว่า​คอน​เทนต์​ที่​ทำให้​คน​เจอ​สินค้า​ชนะ​การ​ค้นหา

คำ​ค้น​ยัง​จำเป็น​ไหม

ยัง​จำเป็น​กับ​ลูกค้า​ที่​รู้​ชื่อ​สินค้า​แล้ว เช่น คน​ที่​เห็น​รีวิว​แล้ว​ค้น​ชื่อ​ร้าน​เพื่อ​หา​ที่​ซื้อ แต่​คำ​ค้น​ไม่​ได้​สร้าง​การ​รู้จัก​ครั้ง​แรก​ให้ Gen Z มาก​นัก ร้าน​ที่​มี​งบ​จำกัด​จึง​ควร​เรียง​ลำดับ​ใหม่ ให้​ลูกค้า​เห็น​สินค้า​ใน​รีวิว​ก่อน แล้ว​ค่อย​ใช้​คำ​ค้น​รองรับ​คน​ที่​ค้น​ตาม​มา ถ้า​ร้าน​จะ​ลง​โฆษณา​บน TikTok ด้วย เรื่อง​งบ​ขั้น​ต่ำ​และ​ช่วง​เรียน​รู้​ของ​ระบบ​อยู่​ในTikTok Ads 2026 งบ​ขั้น​ต่ำ ช่วง​เรียน​รู้ และ​จังหวะ​ปรับ​งบ

รายงาน​หน้า 29 แยก​การ​ใช้ AI ของ Gen Z ไทย​ใน​การ​ซื้อ​ไว้​สาม​แบบ ใช้ AI หา​ไอ​เดีย​ร้อย​ละ 43 เทียบ​ข้อมูล​ร้อย​ละ 41 และ​สรุป​เนื้อหา​ร้อย​ละ 40 แต่​มี​เพียง​ร้อย​ละ 12 ที่​ซื้อ​ตาม​คำ​แนะนำ​ของ AI บ่อย ๆ รายงาน​เรียก​เส้น​ทางการ​ซื้อ​แบบ​นี้​ว่า​แบบ​ผสม คือ​ใช้ AI เพื่อ​ความเร็ว แต่​ใช้​คน​เพื่อ​ความ​ไว้ใจ

ใน​เรื่อง​งาน หน้า 30 รวม​ข้อมูล​จาก Ipsos Digital FastFacts, Deloitte และ Ipsos AI Monitor ไว้​ว่า Gen Z ไทย​ร้อย​ละ 77 บอก​ว่า​เข้าใจ AI และ​อธิบาย​ให้​คน​อื่น​ฟังได้ ร้อย​ละ 87 ใช้ AI ใน​งาน​ประจำ​วัน และ​ร้อย​ละ 76 บอก​ว่า AI ช่วย​ประหยัด​เวลา​ทำงาน คน​กลุ่ม​นี้​จึง​ใช้ AI คล่อง แต่​ยัง​ไม่​ยก​การ​ตัดสิน​ใจ​ซื้อ​ให้ AI

นอกจาก​การ​ซื้อ​ของ รายงาน​หน้า 33 อ้าง PwC ว่า Gen Z ไทย​ร้อย​ละ 62 ใช้ AI วางแผน​ออก​กำลัง​กาย​และ​ดูแล​สุขภาพ และ​ร้อย​ละ 53 ใช้ AI วางแผน​มื้อ​อาหาร​และ​โภชนาการ ร้าน​อาหาร​สุขภาพ​หรือ​ฟิตเนส​ที่​ให้​ข้อมูล​แคลอรี​และ​ส่วน​ผสม​ครบ จึง​มี​โอกาส​ถูก​หยิบ​ไป​อยู่​ใน​แผนที่ AI จัด​ให้​ลูกค้า

ข้อมูล​แบบ​ไหน​ที่ AI หยิบ​ไป​ใช้ได้

ข้อมูล​ที่​เป็น​ตัว​หนังสือ​และ​ครบ​ใน​ที่​เดียว เช่น ราคา ขนาด ส่วน​ผสม และ​เงื่อนไข​การ​คืน​สินค้า ร้าน​ควร​เขียน​ไว้​บน​หน้า​ร้าน​ออนไลน์ ไม่​ซ่อน​ไว้​ใน​รูปภาพ​อย่าง​เดียว เมื่อ Gen Z ถาม AI ให้​สรุป​หรือ​เทียบ​สินค้า ข้อมูล​ของ​ร้าน​จะ​ถูก​หยิบ​ไป​ใช้ได้​ครบ แต่​การ​ตัดสิน​ใจ​สุดท้าย​ยัง​กลับ​ไป​ที่​รีวิว​ของ​คนจริง

หมวด Gen Z ของ​รายงาน Ipsos เป็นการ​รวบรวม ไม่ใช่​การ​สำรวจ​ครั้ง​เดียว ก่อน​ยก​ตัวเลข​ไป​ใช้​ควร​รู้​ขอบเขต​ห้า​เรื่อง

1. แต่ละ​หน้า​มา​จาก​แหล่ง​ต่าง​กัน หน้า 28 อ้าง Ipsos Global Trends, Ipsos Digital FastFacts และ Media Intelligence Group ส่วน​หน้า 29 อ้าง Ipsos CX Data และ YouGov โดย​ไม่​ได้​บอก​จำนวน​ผู้​ตอบ​ของ​แต่ละ​ชุด
2. บาง​ตัวเลข​เป็น​ของ​นักศึกษา​เท่านั้น ร้อย​ละ 78 ที่​เทียบ​ราคา​และ​ร้อย​ละ 61 ที่​หา​ข้อมูล​เอง​เป็น​ตัวเลข​ของ​นักศึกษา​มหาวิทยาลัย ไม่ใช่ Gen Z ทั้งหมด
3. Gen Z ตาม​นิยาม​นี้​รวม​ผู้​เยาว์ คน​อายุ 14-17 ปี​อยู่​ใน​กลุ่ม​นี้​ด้วย ร้าน​ที่ทำการ​ตลาด​ถึง​เด็ก​ต้อง​ระวัง​เรื่อง​เนื้อหา​และ​การ​เก็บ​ข้อมูล​เป็น​พิเศษ
4. การ​ใช้ AI ไม่​เท่ากับ​การ​ซื้อ ตัวเลข​ร้อย​ละ 40-43 คือ​การ​ใช้ AI ระหว่าง​หา​ข้อมูล ตัวเลข​ที่​เกี่ยว​กับ​การ​ซื้อ​จริง​มี​เพียง​ร้อย​ละ 12
5. กำลัง​ซื้อ 2.6 ล้าน​ล้าน​บาท​ไม่มี​วิธี​คำนวณ ตัวเลข​นี้​ช่วย​ให้​เห็น​ว่า Gen Z เล็ก​กว่า Gen X ราว​ครึ่ง​หนึ่ง แต่​ร้าน​ไม่​ควร​หยิบ​ไป​ตั้ง​เป้า​ยอด​ขาย​ของ​ตัว​เอง เพราะ​ไม่รู้​ว่า​นับ​รวม​เงิน​ที่​พ่อ​แม่​จ่าย​แทน​ลูก​วัย​เรียน​ด้วย​หรือ​ไม่

ข้อดี​ของ​รายงาน​นี้​คือ​เปิด​ให้​ดาวน์โหลด​ฟรี และ​ระบุ​แหล่ง​ไว้​ท้าย​ทุก​หน้า ร้าน​ที่​อยาก​ใช้​ตัวเลข​ไหน​ต่อ ควร​เปิด​ดู​แหล่ง​ของ​หน้า​นั้น​ด้วย​ตา​ตัว​เอง​ก่อน​นำ​ไป​อ้าง​ต่อ

ขั้น​ตอน​นี้​เรียง​จาก​ตัวเลข​ใน​รายงาน ให้​ร้าน​ที่​ไม่มี​งบ​ซื้อ​คำ​ค้น​จำนวน​มาก​เริ่ม​ได้​ภายใน​หนึ่ง​เดือน

1. ถาม​ลูกค้า​จริง​ว่า​ติดตาม​ใคร ถาม​ตอน​ส่ง​ของ​หรือ​ใน​แชต​หลัง​การ​ขาย ได้​ราย​ชื่อ​ค​รี​เอ​เตอร์​ที่​ลูกค้า​ของ​ร้าน​ดู​อยู่​จริง
2. ส่ง​สิน​ค้า​ให้​ค​รี​เอ​เตอร์​ราย​เล็ก​ทดลอง​ใช้ เลือก​คน​ที่​ผู้​ติดตาม​ใกล้​เคียง​ลูกค้า​ของ​ร้าน และ​ให้​เวลา​ใช้​จริง​ก่อน​รีวิว
3. ให้​พูด​สิ่ง​ที่​พบ​จริง รวม​ถึง​ข้อ​เสีย ข้อ​เสีย​ที่​พูด​ตรง ๆ ทำให้​ข้อดี​น่า​เชื่อ​ขึ้น และ​ตรง​กับ​เหตุผล​ที่​คน​กลุ่ม​นี้​เชื่อ​อิน​ฟลู​เอน​เซอร์​มากกว่า​ข้อความ​จาก​ร้าน
4. วาง​สินค้า​ใน​แอป​ที่ Gen Z ใช้​ซื้อ มี​ร้าน​บน​มาร์เก็ต​เพลส​หรือ TikTok Shop อย่าง​น้อยห​นึ่ง​ช่อง​ทาง ให้​คน​ที่​ดู​รีวิว​จบ​กด​ซื้อ​ได้​ทันที
5. เขียน​ข้อมูล​สินค้า​เป็น​ตัว​หนังสือ​ให้​ครบ ราคา ขนาด ส่วน​ผสม และ​เงื่อนไข​คืน​สินค้า เพื่อ​ให้​ทั้งคน​และ AI ที่​ช่วย​เทียบ​สินค้า​อ่าน​ได้​ถูก

หน้า​บริการ​ที่​เกี่ยว​กับ​การ​จับ​คู่​ร้า​นกับค​รี​เอ​เตอร์​คือบริการ Influencer Marketing

ค​รี​เอ​เตอร์​ไม่​ยอม​พูด​ตาม​บรีฟ ร้าน​ควร​ทำ​อย่างไร

ให้​บรีฟ​เป็น​ข้อ​เท็จ​จริง​ที่​ต้อง​ถูก​ต้อง เช่น ราคา ขนาด และ​คำ​ที่​ห้าม​พูด​ตาม​กฎหมาย แล้ว​ปล่อย​วิธี​เล่า​ให้​ค​รี​เอ​เตอร์​เลือก​เอง ผู้​ติดตาม​รู้จัก​น้ำ​เสียง​ของ​ค​รี​เอ​เตอร์​ดี​กว่า​ร้าน ถ้า​ค​รี​เอ​เตอร์​ต้อง​อ่าน​บท​ที่​ร้าน​เขียน​ทุก​คำ คลิป​จะ​ฟัง​เหมือน​โฆษณา และ​ตัวเลข​ร้อย​ละ 63 ที่​ร้าน​หวัง​พึ่ง​จะ​ไม่​ทำงาน ถ้า​คลิป​แรก​ออก​มา​ไม่​ตรง​ใจ ให้​ดู​ความ​เห็น​ของ​ผู้​ชม​ก่อน​ขอ​แก้ ความ​เห็น​ใต้​คลิป​บอก​ได้​ดี​กว่า​ร้าน​ว่า​ผู้​ชม​เชื่อ​หรือ​ไม่ และ​บอก​ด้วย​ว่า​ผู้​ชม​ยัง​สงสัย​เรื่อง​อะไร​ที่​ร้าน​ควร​ตอบ​ใน​รอบ​ถัด​ไป

ตาม​นิยาม​ใน​รายงาน​ของ Ipsos ฉบับ​ปี 2569 Gen Z คือ เป็น​คน​เกิด​ปี ค.ศ. 1996-2012 อายุ​ราว 14-30 ปี​ใน​ปี 2569 คน​กลุ่ม​นี้​ร้อย​ละ 67 หา​สินค้า​จาก​วิดีโอ​รีวิว ร้อย​ละ 22 ใช้ Google ค้นหา และ​ร้อย​ละ 63 เชื่อ​อิน​ฟลู​เอน​เซอร์​มากกว่า​ข้อความ​จาก​แบรนด์ แอป​ที่​ใช้​ซื้อ​มาก​ที่สุด​คือ Shopee ร้อย​ละ 79 และ TikTok ร้อย​ละ 72 Gen Z ใช้ AI หา​ไอ​เดีย เทียบ​ข้อมูล และ​สรุป​เนื้อหา​ราว​สี่​ใน​สิบ​คน แต่​ซื้อ​ตาม AI บ่อย​เพียง​ร้อย​ละ 12 ร้าน​เล็ก​ที่​ไม่มี​งบ​แข่ง​ซื้อ​คำ​ค้น​จึง​เริ่ม​ได้​จาก​รี​วิว​ของ​ค​รี​เอ​เตอร์​ราย​เล็ก​ที่​ลูกค้า​ติดตาม​อยู่​แล้ว วาง​สินค้า​ใน​แอป​ที่​คน​กลุ่ม​นี้​ใช้ และ​เขียน​ข้อมูล​สินค้า​ให้​ครบ​เป็น​ตัว​หนังสือ