ข้ามไปเนื้อหาหลัก

Brand Co-opetition จับ​มือ​คู่​แข่ง​เรื่อง​ไหน​ไม่​ผิด​กฎหมาย

อัปเดตล่าสุด 27 กันยายน 2569
เวลาอ่านประมาณ 12 นาที
Brand Co-opetition จับ​มือ​คู่​แข่ง​เรื่อง​ไหน​ไม่​ผิด​กฎหมาย

KEY TAKEAWAYS

3 ประเด็น

สำนักงาน​คณะ​กรรมการ​การ​แข่งขัน​ทางการ​ค้า​จัดการ​ตกลง​ระหว่าง​คู่​แข่ง​ใน​ตลาด​เดียวกัน​สี่​เรื่อง​เป็น​ความ​ผิด​ร้าย​แรง​ตาม​มาตรา 54

ได้แก่​กำหนด​ราคา จำกัด​ปริมาณ ฮั้ว​ประมูล และ​แบ่ง​ท้อง​ที่​หรือ​แบ่ง​ลูกค้า

เงื่อนไข​ที่​นับ​เป็นการ​กำหนด​ราคา​รวม​ส่วนลด ค่า​ขนส่ง บริการ​เสริม เงื่อนไข​ชำระ​เงิน และ​การ​รับ​ประกัน​สินค้า

คู่​แข่ง​ที่​ตกลง​เรื่อง​เหล่า​นี้​ร่วม​กัน​จึง​เสี่ยง แม้​ไม่​ได้​ตกลง​ตัว​ราคา​ขาย​ตรง ๆ

ข้อ​ตกลง​นับ​ทั้ง​ที่​เป็น​สัญญา คำ​พูด มติ​สมาคม และ​การก​ระ​ทำ​ร่วม​กัน​ที่​ไม่มี​หลัก​ฐาน​การ​ตกลง​ชัดเจน

โทษ​ของ​ความ​ผิด​ร้าย​แรง​คือ​จำ​คุก​ไม่​เกิน 2 ปี หรือ​ปรับ​ไม่​เกิน 10% ของ​ราย​ได้​ใน​ปี​ที่​กระทำ​ผิด

Brand Co-opetition ทำได้​เมื่อ​ข้อ​ตกลง​ไม่​แตะ​ราคา ส่วนลด ค่า​ส่ง ปริมาณ การ​ประมูล หรือ​การ​แบ่ง​ลูกค้า ตาม​มาตรา 54 และ 55 ของ​กฎหมาย​แข่งขัน​ทางการ​ค้า โดย PHYGITAL AGENCY

ร้าน​ค้า​ใน​ย่าน​เดียวกัน​ที่​ขาย​ของ​คล้าย​กัน​ถูก​ชวน​ให้​ร่วม​มือ​กัน​บ่อย​ขึ้น ทั้ง​จัด​งาน​ประจำ​ปี​ของ​ย่าน รวม​กลุ่ม​ซื้อ​วัตถุดิบ หรือ​ทำ​โปรโมชัน​พร้อม​กัน​ผ่าน​กลุ่ม​ผู้​ประกอบ​การ ความ​ร่วม​มือ​หลาย​แบบ​ช่วย​ให้​ทุก​ร้าน​ได้​ลูกค้า​เพิ่ม แต่​บาง​แบบ​เข้า​ข่าย​การ​ตกลง​ร่วม​กัน​ที่​กฎหมาย​แข่งขัน​ทางการ​ค้า​ห้าม และ​เจ้าของ​ร้าน​อาจ​ไม่รู้​ตัว​จน​ได้​รับ​หนังสือ​จาก​หน่วย​งาน บท​นี้​อ่าน​หน้า​อธิบาย​มาตรา 54 และ​มาตรา 55 ที่​หน่วย​งาน​กำกับ​การ​แข่งขัน​ทางการ​ค้า (สขค.) เผย​แพร่​ไว้ แยก​ให้​เห็น​ว่า​เรื่อง​ไหน​คู่​แข่ง​ตกลง​กัน​ไม่​ได้ ข้อ​ตกลง​แบบ​ไหน​ถูก​นับ และ​เกณฑ์​ส่วน​แบ่ง​ตลาด​ที่​ใช้​ตัดสิน​เรื่อง​ที่​เหลือ ให้​เจ้าของ​ธุรกิจ​ตอบ​คำ​ชวน​ของ​คู่​แข่ง​ได้​โดย​รู้​ว่า​ต้อง​ตัด​เงื่อนไข​ไหน​ออก

Brand Co-opetition หมาย​ถึง​การ​ที่​แบรนด์​ซึ่ง​แข่งขัน​กัน​ใน​ตลาด​เดียวกัน​ตกลง​ร่วม​มือ​กัน​ใน​บาง​เรื่อง แล้ว​แข่ง​กัน​ต่อ​ใน​เรื่อง​ที่​เหลือ คำ​นี้​มา​จาก​การ​รวม​คำ​ว่า cooperation กับ competition ความ​ต่าง​จาก​การ​ร่วม​แบรนด์​ทั่วไป​คือ​คู่​ที่​ร่วม​มือ​เป็น​คู่​แข่ง​ตรง กฎหมาย​แข่งขัน​ทางการ​ค้า​จึง​เข้า​มา​เกี่ยว​ตั้งแต่​ขั้น​เจรจา

แหล่ง​หลัก​คือหน้า​อธิบาย​มาตรา 54 และ​มาตรา 55 บน​เว็บไซต์​สำนักงาน​คณะ​กรรมการ​การ​แข่งขัน​ทางการ​ค้า ซึ่ง​สรุป​กฎหมาย​แข่งขัน​ทางการ​ค้า​ฉบับ​ปี 2560 พร้อม​ประกาศ​คณะ​กรรมการ​ที่​เกี่ยวข้อง ตัวอย่าง​ต่าง​ประเทศ​ใช้ข่าว​ประกาศ​ของ Apple วัน​ที่ 10 เมษายน 2020 ข้อความ​ตรวจ​เมื่อ 27 ก.ย. 2569 บท​นี้​อธิบาย​เกณฑ์​ตาม​ที่​หน่วย​งาน​เผย​แพร่ ไม่ใช่​ความ​เห็น​ทาง​กฎหมาย​ต่อ​ข้อ​ตกลง​ฉบับ​ใด

สี่​เรื่อง​ที่​คู่​แข่ง​ตกลง​กัน​ไม่​ได้

หน้า​อธิบาย​ของ​สำ​นัก​งานฯ เรียก​การ​ตกลง​ร่วม​กัน​ระหว่าง​คู่​แข่ง​ใน​ตลาด​เดียวกัน​ที่​ทำลาย​การ​แข่งขัน​อย่าง​ร้าย​แรง​ว่า​เป็น​ความ​ผิด​ตาม​มาตรา 54 และ​แยก​ไว้​สี่​ลักษณะ ตาราง​นี้​แยก​ลักษณะ​แรก​เรื่อง​ราคา​เป็น​สอง​แถว​ตาม​ที่​หน้า​อธิบาย​แบ่ง​หัวข้อ​ย่อย​ไว้

ลักษณะ ตัวอย่าง​ตาม​หน้า​อธิบาย
กำหนด​ราคา​ซื้อ​หรือ​ราคา​ขาย ตั้ง​ราคา​เดียวกัน ตั้ง​ช่วง​ราคา​ที่​ตกลง​กัน กำหนด​สัดส่วน​ที่​แต่ละ​ราย​ขึ้น​หรือ​ลด​ราคา​ได้
กำหนด​เงื่อนไข​ที่​ส่ง​ผล​ต่อ​ราคา ส่วนลด ค่า​ขนส่ง บริการ​เสริม เงื่อนไข​การ​ชำระ​เงิน เงื่อนไข​การ​รับ​ประกัน
จำกัด​ปริมาณ กำหนด​ปริมาณ สัดส่วน หรือ​โควตา​การ​ผลิต ซื้อ หรือ​ขาย​ของ​แต่ละ​ราย
ฮั้ว​ประมูล ตกลง​ให้​ราย​หนึ่ง​ชนะ​การ​ประมูล หรือ​กัน​ไม่​ให้​ราย​หนึ่ง​เข้า​แข่ง​ราคา
แบ่ง​ท้อง​ที่​หรือ​แบ่ง​ลูกค้า กำหนด​พื้นที่​ขาย​ของ​แต่ละ​ราย หรือ​กำหนด​ว่า​ใคร​ขาย​ให้​ลูกค้า​ราย​ไหน​โดย​ราย​อื่น​ไม่​แตะ

แถว​ที่​สอง​เป็น​แถว​ที่​ธุรกิจ​เล็ก​พลาด​ง่าย​ที่สุด เพราะ​ส่วนลด ค่า​ส่ง และ​เงื่อนไข​รับ​ประกัน​ดู​เหมือน​ราย​ละเอียด​การ​ตลาด ไม่ใช่​ราคา แต่​หน้า​อธิบาย​นับ​รวม​ไว้​ใน​หมวด​เดียว​กับ​การ​กำหนด​ราคา ร้าน​ที่​ตกลง​กัน​ว่า "ส่ง​ฟรี​เมื่อ​ซื้อ​ครบ​ยอด​เท่า​กัน​ทุก​ร้าน" จึง​กำลัง​ตกลง​เงื่อนไข​ที่​ส่ง​ผล​ต่อ​ราคา แม้​ป้าย​ราคา​หน้า​ร้าน​ของ​แต่ละ​ร้าน​ยัง​ต่าง​กัน

จัด​โปร​ลด​ราคา​พร้อม​กัน​ทั้ง​ย่าน​ถือ​เป็นการ​กำหนด​ราคา​ไหม

ขึ้น​กับ​ว่า​ร้าน​ตกลง​อะไร​กัน การ​นัด​วัน​จัด​งาน​ของ​ย่าน​พร้อม​กัน​เป็น​เรื่อง​เวลา แต่​ถ้า​ร้าน​ที่​ขาย​ของ​แข่ง​กัน​ตกลง​ว่า​ทุก​ร้าน​ลด​เท่า​กัน หรือ​ตั้ง​ค่า​ส่ง​เท่า​กัน เงื่อนไข​นั้น​ตรง​กับ​ตัวอย่าง​ใน​หน้า​อธิบาย​เรื่อง​ส่วนลด​และ​ค่า​ขนส่ง การ​แยก​สอง​กรณี​นี้​เป็นการ​ตีความ​ของ​บท​นี้ ทาง​ที่​ปลอดภัย​กว่า​คือ​ให้​แต่ละ​ร้าน​ตั้ง​โปรโมชัน​ของ​ตัว​เอง และ​ให้​ความ​ร่วม​มือ​ครอบคลุม​เฉพาะ​การ​ประชาสัมพันธ์​งาน​ร่วม​กัน

ข้อ​ตกลง​ไม่​จำเป็น​ต้อง​เป็น​สัญญา

หน้า​อธิบาย​ระบุ​วิธี​พิจารณา​ว่า​มี​การ​ตกลง​ร่วม​กัน​หรือ​ไม่​ไว้​สาม​แบบ

  1. ข้อ​ตกลง​ที่​มี​ผล​บังคับ​ทาง​กฎหมาย​หรือ​ไม่มี​ก็ได้ จะ​เป็น​ลาย​ลักษณ์​อักษร​หรือ​ด้วย​วาจา มา​จาก​การ​ประชุม การ​ส่ง​เอกสาร การ​โทรศัพท์ หรือ​วิธี​การ​อื่น​ใด
  2. การ​ตัดสิน​ใจ​ของ​สมาคม​หรือ​กลุ่ม​ผู้​ประกอบ​การ เช่น​ข้อ​บังคับ ข้อ​เสนอ​แนะ มติ​คณะ​กรรมการ​บริหาร หรือ​มติ​ที่​ประชุม​ใหญ่​ของ​สมาชิก
  3. การก​ระ​ทำ​ร่วม​กัน​ที่​ไม่​ปรากฏ​ข้อ​ตกลง​หรือ​หลัก​ฐาน​ชัดเจน ซึ่ง​หน่วย​งาน​ดู​จาก​ข้อ​เท็จ​จริง​ว่า​ผู้​ประกอบ​การ​ตระหนัก​ว่า​ได้​ทำ​ร่วม​กัน

ข้อ​สอง​เกี่ยว​กับ​สมาคม​การ​ค้า​และ​ชมรม​ผู้​ประกอบ​การ​โดยตรง มติ​ที่​ประชุม​หรือ​ข้อ​เสนอ​แนะ​ของ​สมาคม​ที่​บอก​สมาชิก​ให้​ปรับ​ราคา​ไป​ทาง​เดียวกัน ถูก​นับ​เป็นการ​ตกลง​ร่วม​กัน​ได้ แม้​สมาชิก​แต่ละ​ราย​จะ​ไม่​ได้​เซ็น​อะไร​กับ​คู่​แข่ง​เลย กรรมการ​สมาคม​ที่​ร่าง​วาระ​ประชุม​จึง​ควร​แยก​เรื่อง​ราคา​ออก​จาก​วาระ​ทุก​ครั้ง

ข้อ​สาม​ทำให้​คำ​ตอบ​ว่า "ไม่​ได้​เซ็น​อะไร​กัน" ใช้​ป้องกัน​ตัว​ไม่​ได้ ถ้า​ร้าน​คู่​แข่ง​ขึ้น​ราคา​พร้อม​กัน​หลัง​คุย​กัน และ​รู้​ว่า​อีก​ฝ่าย​จะ​ทำ​เหมือน​กัน หน่วย​งาน​พิจารณา​จาก​พฤติกรรม​นั้น​ได้

ข้อความ​ใน​กลุ่ม​แชต​ผู้​ประกอบ​การ​นับ​เป็น​ข้อ​ตกลง​ด้วย​ไหม

หน้า​อธิบาย​ไม่​ได้​เอ่ย​ถึง​กลุ่ม​แช​ต​โดยตรง แต่​ใช้​คำ​ว่าการ​สื่อสาร​ทาง​โทรศัพท์​หรือ​วิธี​การ​อื่น​ใด และ​นับ​มติ​กับ​ข้อ​เสนอ​แนะ​ของ​กลุ่ม​ผู้​ประกอบ​การ​ด้วย ข้อความ​ที่​เสนอ​ให้​ทุก​ร้าน​ปรับ​ราคา​หรือ​ค่า​ส่ง​ไป​ทาง​เดียวกัน​จึง​เป็น​หลัก​ฐาน​ได้ ผู้​ดูแล​กลุ่ม​ควร​กำหนด​ตั้งแต่​ต้น​ว่า​กลุ่ม​ไม่​คุย​เรื่อง​ราคา ส่วนลด หรือ​การ​แบ่ง​พื้นที่​ขาย และ​สมาชิก​ที่​เห็น​ข้อ​เสนอ​แบบ​นี้​ควร​ตอบ​ปฏิเสธ​ไว้​ใน​กลุ่ม

เรื่อง​ที่​ร่วม​มือ​ได้​และ​เกณฑ์​ส่วน​แบ่ง​ตลาด 10%

มาตรา 55 ครอบคลุม​การ​ตกลง​ร่วม​กัน​ที่​ไม่​ร้าย​แรง เช่น​การ​ลด​คุณภาพ​สินค้า​หรือ​บริการ​ให้​ต่ำ​ลง​กว่า​ที่​เคย​ขาย การ​แต่ง​ตั้ง​ผู้​แทน​จำหน่าย​แต่​เพียง​ผู้​เดียว และ​การ​กำหนด​เงื่อนไข​การ​ซื้อ​ขาย​ให้​แต่ละ​ราย​ปฏิบัติ​ตาม หน้า​อธิบาย​ระบุ​ว่าการ​พิจารณา​ว่าการ​กระทำ​ใด​ลด​หรือ​จำกัด​การ​แข่งขัน​ใช้​เฉพาะ​กรณี​ที่​ผู้​ประกอบ​การ​ที่​ตกลง​กัน​มี​ส่วน​แบ่ง​ตลาด​รวม​กัน​ตั้งแต่​ร้อย​ละ 10 ขึ้น​ไป

ข้อ​ยกเว้น​ของ​มาตรา 55 เปิด​ทาง​ให้​ความ​ร่วม​มือ​ที่​มี​วัตถุประสงค์​เพื่อ​พัฒนาการ​ผลิต การ​จัด​จำหน่าย หรือ​ส่ง​เสริม​ความ​ก้าวหน้า​ทาง​เทคนิค​หรือ​เศรษฐกิจ โดย​ต้อง​มี​สาม​ลักษณะ

  • ไม่​สร้าง​ข้อ​จำกัด​เกิน​กว่า​ที่​จำเป็น เพื่อ​ให้​ได้​ประโยชน์​ตาม​วัตถุประสงค์
  • ไม่​ก่อ​ให้​เกิด​อำนาจ​ผูกขาด​หรือ​จำกัด​การ​แข่งขัน​อย่าง​มี​นัย​สำคัญ หน้า​อธิบาย​ระบุ​ว่า​ผู้​ที่​ทำ​ร่วม​กัน​ต้อง​มี​ส่วน​แบ่ง​ตลาด​รวม​กัน​น้อย​กว่า​ร้อย​ละ 10
  • คำนึง​ถึง​ผล​ต่อ​ผู้​บริโภค ทั้ง​ราคา คุณภาพ ปริมาณ และ​ทาง​เลือก

ตัวอย่าง​ความ​ร่วม​มือ​ระหว่าง​คู่​แข่ง​ตรง​ที่​ไม่​แตะ​ราคา​คือ​กรณี Apple กับ Google ใน​เดือน​เมษายน 2020 สอง​บริษัท​ที่​แข่ง​กัน​ใน​ระบบ​ปฏิบัติ​การ​มือ​ถือ​ประกาศ​ทำ​ชุด​เครื่อง​มือ​ให้​แอป​ของ​หน่วย​งาน​สาธารณสุข​บน Android และ iOS ทำงาน​ข้าม​กัน​ได้ โดย​ให้​ผู้​ใช้​เลือก​เข้า​ร่วม​เอง ข่าว​ประกาศ​แบ่ง​งาน​เป็น​สอง​ขั้น ขั้น​แรก​ใน​เดือน​พฤษภาคม​ปี​นั้น ทั้ง​สอง​บริษัท​ออก API ให้​อุปกรณ์​สอง​ระบบ​คุย​กัน​ได้ ขั้น​ที่​สอง​คือ​สร้าง​ความ​สามารถ​นี้​ลง​ใน​ระบบ​ปฏิบัติ​การ​เอง และ​ระบุ​ว่า​จะ​เผย​แพร่​ข้อมูล​การ​ทำงาน​ให้​คน​ภายนอก​ตรวจ​สอบ​ได้ ความ​ร่วม​มือ​นี้​อยู่​ที่​การ​เชื่อม​ต่อ​ทาง​เทคนิค สอง​บริษัท​ยัง​แข่ง​กัน​ขาย​โทรศัพท์​และ​บริการ​เหมือน​เดิม กรณี​นี้​อยู่​ใต้​กฎหมาย​ต่าง​ประเทศ จึง​ใช้​เป็น​ตัวอย่าง​รูป​แบบ​ความ​ร่วม​มือ ไม่ใช่​ตัวอย่าง​การ​ตีความ​กฎหมาย​ไทย

ส่วน​แบ่ง​ตลาด​รวม 10% นับ​จาก​ตลาด​ไหน

หน้า​อธิบาย​นิยาม​ตลาด​ว่า​เป็น​ตลาด​ของ​สินค้า​หรือ​บริการ​ชนิด​เดียวกัน​หรือ​ที่​ใช้​ทดแทน​กัน​ได้ โดย​ดู​คุณลักษณะ ราคา วัตถุประสงค์​การ​ใช้​งาน และ​พื้นที่​ที่​ขาย ร้าน​กาแฟ​สอง​ร้าน​ใน​อำเภอ​เดียวกัน​จึง​อาจ​มี​ส่วน​แบ่ง​รวม​เกิน 10% ใน​ตลาด​ของ​พื้นที่​นั้น แม้​ทั้ง​สอง​ร้าน​จะ​เล็ก​มาก​เมื่อ​เทียบ​กับ​ทั้ง​ประเทศ วิธี​คำนวณ​อย่าง​เป็น​ทางการ​อยู่​ใน​ประกาศ​คณะ​กรรมการ​เรื่อง​แนวทาง​ปฏิบัติ​ใน​การ​พิจารณา​กำหนด​ขอบเขต​ตลาด​และ​ส่วน​แบ่ง​ตลาด พ.ศ. 2561 ซึ่ง​หน้า​อธิบาย​อ้าง​ไว้

โทษ​และ​สิทธิ์​โต้​แย้ง​คำ​สั่ง

หน้า​อธิบาย​สรุป​โทษ​ไว้​ดังนี้

กรณี โทษ ถ้า​กระทำ​ผิด​ใน​ปี​แรก​ของ​การ​ประกอบ​ธุรกิจ
มาตรา 54 (ร้าย​แรง) โทษ​อาญา จำ​คุก​ไม่​เกิน 2 ปี หรือ​ปรับ​ไม่​เกิน 10% ของ​ราย​ได้​ใน​ปี​ที่​กระทำ​ผิด หรือ​ทั้ง​จำ​ทั้ง​ปรับ จำ​คุก​ไม่​เกิน 2 ปี หรือ​ปรับ​ไม่​เกิน 1 ล้าน​บาท หรือ​ทั้ง​จำ​ทั้ง​ปรับ
มาตรา 55 (ไม่​ร้าย​แรง) ค่า​ปรับ​ทาง​ปกครอง​ไม่​เกิน 10% ของ​ราย​ได้​ใน​ปี​ที่​กระทำ​ผิด ค่า​ปรับ​ทาง​ปกครอง​ไม่​เกิน 1 ล้าน​บาท

เมื่อ​มี​หลัก​ฐาน​พอ​เชื่อ​ได้​ว่า​ผู้​ประกอบ​การ​จะ​ฝ่าฝืน​มาตรา 54 หรือ 55 คณะ​กรรมการ​มี​อำนาจ​ออก​คำ​สั่ง​เป็น​หนังสือ​ให้​ระงับ หยุด หรือ​แก้ไข​การก​ระ​ทำ ผู้​ประกอบ​การ​ที่​ไม่​เห็น​ด้วย​ฟ้อง​ศาล​ปกครอง​ได้​ภายใน 60 วัน​นับ​แต่​วัน​ที่​ได้​รับ​แจ้ง​คำ​สั่ง

ตัวเลข​ใน​ตาราง​มี​ความ​หมาย​ต่อ​ธุรกิจ​เล็ก​ต่าง​จาก​ธุรกิจ​ใหญ่ ค่า​ปรับ​คิด​จาก​ราย​ได้ ไม่​ได้​คิด​จาก​กำไร ร้าน​ที่​มี​กำไร​ต่ำ​จึง​รับ​ผล​หนัก​เมื่อ​เทียบ​กับ​กำไร​ทั้ง​ปี และ​โทษ​ของ​มาตรา 54 เป็น​โทษ​อาญา ซึ่ง​ต่าง​จาก​โทษ​ปรับ​ทาง​ปกครอง​ของ​มาตรา 55

เช็​กลิสต์​ก่อน​ตอบ​รับคำ​ชวน​ของ​คู่​แข่ง

  1. เขียน​ขอบเขต​ความ​ร่วม​มือ​เป็น​ข้อ ๆ แล้ว​เทียบ​กับ​ตาราง​สี่​ลักษณะ​ของ​มาตรา 54 ตัด​ทุก​ข้อ​ที่​แตะ​ราคา ส่วนลด ค่า​ส่ง เงื่อนไข​ชำระ​เงิน การ​รับ​ประกัน ปริมาณ หรือ​การ​แบ่ง​ลูกค้า
  2. ประเมิน​ส่วน​แบ่ง​ตลาด​รวม​ใน​พื้นที่​ที่​ขาย ถ้า​ใกล้​หรือ​เกิน​ร้อย​ละ 10 ให้​ดู​เกณฑ์​ของ​มาตรา 55 และ​ข้อ​ยกเว้น​อย่าง​ละเอียด
  3. ตั้ง​กติกา​ของ​กลุ่ม​หรือ​ที่​ประชุม​ว่า​ไม่​คุย​เรื่อง​ราคา และ​บันทึก​การ​ปฏิเสธ​เมื่อ​มี​คน​เสนอ
  4. ส่ง​ร่าง​ข้อ​ตกลง​ให้​นัก​กฎหมาย​ตรวจ ก่อน​ประกาศ​ความ​ร่วม​มือ

ความ​ร่วม​มือ​ระหว่าง​ธุรกิจ​ที่​ไม่​ได้​แข่ง​กัน​เป็น​อีก​โจทย์​หนึ่ง แบรนด์​เล็ก​ที่​อยาก​ใช้​ช่อง​ทาง​ของ​แบรนด์​ใหญ่​ที่​ขาย​สินค้า​คนละ​แบบ​อ่าน​ต่อ​ได้ที่Piggyback Advertising แบรนด์​เล็ก​ได้​อะไร​จาก​สื่อ​แบรนด์​ใหญ่ เกณฑ์​เลือก​พาร์​ท​เนอ​ร์​ร่วม​แบรนด์​อยู่​ในเลือก​พาร์​ท​เนอ​ร์ Co-Branding ทำไม​แบรนด์​ดัง​จับ​คู่​แล้ว​คะแนน​ลด และ​ตัวอย่าง​ประกาศ​อีก​ฉบับ​ของ​คณะ​กรรมการ​ที่​กำกับ​ความ​สัมพันธ์​แบบ​แฟ​รน​ไชส์​อยู่​ในซื้อ​แฟ​รน​ไชส์​อา​หาร​และ​เบ​เก​อรี่ ข้อมูล 4 หมวด​ที่​ต้อง​ได้​ก่อน​เซ็น ขอบเขต​งาน​วินิจฉัย​อยู่​ที่​หน้าบริการ​ที่​ปรึกษา​ธุรกิจ

สรุป

การ​ร่วม​มือ​กับ​คู่​แข่ง​ทำได้ แต่​เนื้อหา​ของ​ข้อ​ตกลง​ต้อง​ไม่​แตะ​สี่​เรื่อง​ที่​สำนักงาน​คณะ​กรรมการ​การ​แข่งขัน​ทางการ​ค้า​จัด​เป็น​ความ​ผิด​ร้าย​แรง​ตาม​มาตรา 54 คือ​ราคา ปริมาณ การ​ประมูล และ​การ​แบ่ง​ท้อง​ที่​หรือ​ลูกค้า ส่วนลด ค่า​ส่ง และ​เงื่อนไข​รับ​ประกัน​นับ​อยู่​ใน​หมวด​ราคา ข้อ​ตกลง​นับ​ทั้ง​คำ​พูด มติ​สมาคม และ​การก​ระ​ทำ​ร่วม​กัน​ที่​ไม่มี​หลัก​ฐาน​ชัดเจน ส่วน​ความ​ร่วม​มือ​แบบ​อื่น หน้า​อธิบาย​ใช้​ส่วน​แบ่ง​ตลาด​รวม​ร้อย​ละ 10 เป็น​เกณฑ์​พิจารณา​ว่า​ลด​หรือ​จำกัด​การ​แข่งขัน​หรือ​ไม่ โทษ​ของ​มาตรา 54 เป็น​โทษ​อาญา​และ​ค่า​ปรับ​คิด​จาก​ราย​ได้ เจ้าของ​ธุรกิจ​จึง​ควร​ตัด​เงื่อนไข​เสี่ยง​ออก​ตั้งแต่​ขั้น​ร่าง แล้ว​ให้​ความ​ร่วม​มือ​อยู่​ที่​งาน​ที่​ไม่​แตะ​ราคา

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ไม่​ผิด​โดย​ตัว​มัน​เอง ความ​ผิด​อยู่​ที่​เนื้อหา​ของ​ข้อ​ตกลง ถ้า​คู่​แข่ง​ตกลง​เรื่อง​ราคา เงื่อนไข​ที่​ส่ง​ผล​ต่อ​ราคา ปริมาณ การ​ประมูล หรือ​การ​แบ่ง​ท้อง​ที่​และ​ลูกค้า จะ​เข้า​ข่าย​มาตรา 54 ส่วน​ความ​ร่วม​มือ​ที่​ไม่​แตะ​เรื่อง​เหล่า​นี้​ต้อง​ดู​เกณฑ์​ของ​มาตรา 55 ต่อ

หน้า​อธิบาย​นับ​การ​กำหนด​ราคา​ซื้อ​ด้วย ไม่ใช่​แค่​ราคา​ขาย การ​รวม​กลุ่ม​ซื้อ​จึง​ต้อง​ระวัง​ไม่​ให้​กลาย​เป็นการ​ตกลง​ราคา​ที่​จะ​รับ​ซื้อ​จาก​ผู้​ขาย​ร่วม​กัน หรือ​การ​กำหนด​โควตา​ซื้อ​ของ​แต่ละ​ราย ธุรกิจ​ควร​ปรึกษา​นัก​กฎหมาย​ก่อน​ตั้ง​กลุ่ม​ซื้อ​ที่​มี​คู่​แข่ง​อยู่​ด้วย

มี​ความ​เสี่ยง​สอง​ชั้น ชั้น​แรก​คือ PDPA ซึ่ง​กำกับ​การ​ส่ง​ต่อ​ข้อมูล​ลูกค้า​ให้​บุคคล​อื่น ชั้น​ที่​สอง​คือ​ถ้า​การ​แลก​ราย​ชื่อ​มา​พร้อม​ข้อ​ตกลง​ว่า​ใคร​ดูแล​ลูกค้า​ราย​ไหน จะ​ตรง​กับ​ลักษณะ​การ​กำหนด​คู่​ค้า​ใน​มาตรา 54 ความ​ร่วม​มือ​ที่​ปลอดภัย​กว่า​คือ​ให้​แต่ละ​ฝ่าย​สื่อสาร​กับ​ลูกค้า​ของ​ตัว​เอง

ต้อง​กังวล เพราะ​ลักษณะ​ความ​ผิด​ร้าย​แรง​สี่​ข้อ​ใน​หน้า​อธิบาย​เขียน​ไว้​โดย​ไม่มี​ตัวเลข​ส่วน​แบ่ง​ตลาด​กำกับ ส่วน​เกณฑ์​ร้อย​ละ 10 อยู่​ใน​แนวทาง​พิจารณา​ว่าการ​กระทำ​ใด​ลด​หรือ​จำกัด​การ​แข่งขัน และ​ใน​เงื่อนไข​ของ​ข้อ​ยกเว้น นอกจาก​นี้​ตลาด​ยัง​นิยาม​ตาม​พื้นที่​ที่​ขาย ร้าน​เล็ก​ใน​พื้นที่​แคบ​อาจ​มี​ส่วน​แบ่ง​สูง​กว่า​ที่​คิด

ปฏิเสธ​ให้​ชัด​ใน​ที่​ประชุม​และ​ขอ​ให้​บันทึก​ไว้ เพราะ​หน้า​อธิบาย​นับ​การก​ระ​ทำ​ร่วม​กัน​ที่​ไม่มี​หลัก​ฐาน​การ​ตกลง​ชัดเจน​ด้วย การ​นิ่ง​เงียบ​แล้ว​ทำ​ตาม​ไม่​ได้​ช่วย​ให้​พ้น​จาก​การ​พิจารณา

PHYGITAL INSIGHT

ฟิจิ⁠ทัล​วินิจฉัย​ข้อ​เสนอ​ร่วม​มือ​กับ​คู่​แข่ง​ด้วย​การ​แยก​เงื่อนไข​ที​ละ​ข้อ​ตาม​ตาราง​มาตรา 54 ก่อน​เริ่ม​วางแผน​การ​ตลาด​ร่วม เพราะ​ความ​ร่วม​มือ​ที่​เสี่ยง​ที่สุด​ใน​ธุรกิจ​เล็ก​คือ​เงื่อนไข​ส่วนลด​และ​ค่า​ส่ง​ที่​ดู​เหมือน​ราย​ละเอียด​โปรโมชัน ความ​ร่วม​มือ​ที่​ฟิจิ⁠ทัล​แนะนำ​ให้​เริ่ม​คือ​เรื่อง​ที่​ไม่​แตะ​ราคา เช่น​จัด​งาน​ของ​ย่าน ทำ​แผนที่​ร้าน​ร่วม​กัน หรือ​แบ่ง​ค่า​สื่อ​ประชาสัมพันธ์ แล้ว​ให้​แต่ละ​ร้าน​ตั้ง​ราคา​และ​โปรโมชัน​เอง บริการ​ที่​ปรึกษา​แบบ​ชิน​ดัง​ของ​ฟิจิ⁠ทัล​ตรวจ​ทั้ง​เงื่อนไข​ความ​ร่วม​มือ ส่วน​แบ่ง​ตลาด​ใน​พื้นที่ และ​แผนการ​ตลาด​ร่วม ก่อน​ที่​เจ้าของ​ธุรกิจ​จะ​ส่ง​ไป​ให้​นัก​กฎหมาย​ยืนยัน

ให้ PHYGITAL AGENCY ช่วยต่อยอดเรื่องนี้สู่ผลลัพธ์จริง

ข้อ​เสนอ​ร่วม​มือ​จาก​คู่​แข่ง​ที่​อยู่​บน​โต๊ะ​คุณ​ตอน​นี้ มี​เงื่อนไข​ข้อ​ไหน​แตะ​ราคา​หรือ​แบ่ง​ลูกค้า​บ้าง

ทีม PHYGITAL AGENCY แยก​เงื่อนไข​ที​ละ​ข้อ​ตาม​เกณฑ์​ของ​มาตรา 54 และ 55 แล้ว​วางแผน​การ​ตลาด​ร่วม​เฉพาะ​ส่วน​ที่​ไม่​แตะ​ราคา ให้​คุณ​ได้​ประโยชน์​จาก​ความ​ร่วม​มือ​โดย​ยัง​แข่งขัน​กัน​ได้​ตาม​ปกติ

PARANATH PANARATANA

WRITTEN BY

PARANATH PANARATANA

CHAIRMAN OF PHYGITAL AGENCY

ประธานกรรมการบริษัท ฟิจิทัล เอเจนซี จำกัด มีประสบการณ์ดูแลการตลาดที่ผสานโลกจริงและโลกออนไลน์เข้าด้วยกัน ตลอดจนเป็นที่ปรึกษาในการวินิจฉัยธุรกิจ อีกทั้งยังเคยทำงานในสายวิดีโอโปรดักชั่นและภาพยนตร์ไทยอีกด้วย