# เจาะทำเลแม่ฮ่องสอน ท่องเที่ยวโดยชุมชน 21 แห่งกับเกณฑ์ อพท.

> ที่มา: https://phygital.co.th/insights/mae-hong-son-1864-curves-conservation-tourism-location · เผยแพร่ 7 มิถุนายน 2565 · อ่าน 12 นาที · โดย PARANATH PANARATANA

แม่ฮ่องสอนมีแหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชน 21 แห่งใน 7 อำเภอ ยังไม่ได้รับการประเมินมาตรฐาน 20 แห่ง อ่านเกณฑ์ 5 ด้าน 29 เป้าประสงค์ของ อพท. ก่อนจัดโปรแกรมเที่ยวชุมชน

## Key Takeaways

- **สำนักงานการท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดแม่ฮ่องสอนบันทึกแหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชนไว้ 21 แห่งใน 7 อำเภอ** — เป็นอำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน 7 แห่ง ปางมะผ้า 4 แห่ง และแม่สะเรียง 3 แห่ง ในจำนวนนี้ 20 แห่งยังไม่ได้รับการประเมินมาตรฐานจากกรมการท่องเที่ยว และ 1 แห่งอยู่ระหว่างขอรับการประเมิน
- **เกณฑ์การพัฒนาการท่องเที่ยวโดยชุมชนของประเทศไทยที่ อพท. ใช้ มี 5 ด้าน 29 เป้าประสงค์** — ให้คะแนนแต่ละเป้าประสงค์ 0-4 แล้วเฉลี่ยรายด้าน ระดับ 3.01-4 คือดีเยี่ยม และหน้าปกระบุว่าเกณฑ์ได้รับการรับรองว่าสอดคล้องกับเกณฑ์ GSTC สำหรับแหล่งท่องเที่ยว
- **ผู้ประกอบการนำเที่ยวที่จะพานักท่องเที่ยวเข้าชุมชนตรวจความพร้อมของชุมชนได้จากเกณฑ์ชุดเดียวกัน** — เช่นข้อควรปฏิบัติสำหรับนักท่องเที่ยว การจัดสรรรายได้ และการจัดการกรณีฉุกเฉิน

แม่ฮ่องสอนเป็นจังหวัดภูเขาที่ชุมชนหลายแห่งจัดการท่องเที่ยวเอง และจังหวัดบันทึกชุมชนเหล่านี้ไว้เป็นรายชื่อแหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชน การท่องเที่ยวแบบนี้มีเกณฑ์ประเมินที่ภาครัฐใช้อยู่แล้ว ผู้ประกอบการนำเที่ยวที่จะพาคณะเข้าหมู่บ้านจึงใช้เกณฑ์นั้นเป็นรายการตรวจความพร้อมของชุมชนได้ ก่อนตั้งราคาและเขียนรายละเอียดโปรแกรม

บริษัท ฟิจิทัล เอเจนซี จำกัด (PHYGITAL AGENCY) อ่าน[เกณฑ์การพัฒนาการท่องเที่ยวโดยชุมชนของประเทศไทย](https://www.dasta.or.th/uploads/file/202312/1701667584%5F21236f7a8a2c019ecb53.pdf) ขององค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (อพท.) ความยาว 128 หน้า คู่กับชุดข้อมูล[แหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชน](https://maehongson.gdcatalog.go.th/dataset/ddp-13) และ[นักท่องเที่ยว](https://maehongson.gdcatalog.go.th/dataset/msn%5Ftourism) ของสำนักงานการท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดแม่ฮ่องสอน

## แหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชน 21 แห่งของแม่ฮ่องสอน

ชุดข้อมูลของจังหวัดมีแหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชน (Community Based Tourism: CBT) 21 แห่ง ทุกแห่งมีช่องหมายเหตุบอกสถานะการประเมินมาตรฐานจากกรมการท่องเที่ยว

| อำเภอ            | จำนวน | ชุมชน                                                                                                              |
| ---------------- | ----- | ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ |
| เมืองแม่ฮ่องสอน | 7     | บ้านรักไทย ชุมชนบ้านผาบ่อง บ้านห้วยฮี้ บ้านน้ำฮูหายใจ บ้านห้วยตองก๊อ บ้านห้วยกุ้ง บ้านห้วยแก้วบน |
| ปางมะผ้า       | 4     | บ้านจ่าโบ่ บ้านแม่ละนา บ้านผามอน บ้านเมืองแพม                                                             |
| แม่สะเรียง       | 3     | ชุมชนบ้านแม่เหาะ บ้านป่าแป๋ บ้านท่าตาฝั่ง                                                                   |
| แม่ลาน้อย        | 2     | บ้านห้วยห้อม บ้านดง                                                                                             |
| ขุนยวม           | 2     | ชุมชนบ้านเมืองปอน บ้านต่อแพ                                                                                   |
| สบเมย           | 2     | บ้านแม่หาด บ้านสบเมย                                                                                           |
| ปาย              | 1     | ชุมชนบ้านแพมบก                                                                                                  |

ชุมชนบ้านแพมบกในอำเภอปายเป็นแห่งเดียวที่ชุดข้อมูลระบุว่าอยู่ระหว่างขอรับการประเมิน อีก 20 แห่งระบุว่ายังไม่ได้รับการประเมิน

### แหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชนในแม่ฮ่องสอนขายจุดเด่นอะไร

ช่องความโดดเด่นในชุดข้อมูลของจังหวัดแบ่งได้เป็นสามกลุ่ม กลุ่มแรกคือวิถีชีวิตและวัฒนธรรมของชุมชนกลุ่มชาติพันธุ์ต่าง ๆ เช่นชุมชนไทใหญ่บ้านเมืองปอนที่ยังรักษาบ้านเรือนทรงดั้งเดิม กลุ่มที่สองคือธรรมชาติและเดินป่า เช่นน้ำตก ถ้ำแม่ละนา และแหล่งกล้วยไม้ในตำบลห้วยปูลิง กลุ่มที่สามคืองานฝีมือและผลผลิต เช่นผ้าทอขนแกะของบ้านห้วยห้อม และการย้อมผ้าสีธรรมชาติของบ้านห้วยแก้วบน ผู้ประกอบการควรเลือกชุมชนจากกลุ่มที่ตรงกับลูกค้าของตน

### ชุมชนใดในรายชื่อที่เพิ่งเริ่มเตรียมความพร้อม

ช่องความโดดเด่นของชุดข้อมูลระบุสถานะของสามชุมชนในอำเภอแม่สะเรียงและสบเมยไว้ต่างจากแห่งอื่น บ้านท่าตาฝั่งเป็นหมู่บ้านเครือข่ายการท่องเที่ยวโดยชุมชนเดิมที่มีเป้าหมายรื้อฟื้นและเตรียมความพร้อมใหม่เพื่อเชื่อมเส้นทางกับบ้านสบเมย บ้านสบเมยเป็นบ้านเป้าหมายใหม่ที่ผ่านการสำรวจศักยภาพเบื้องต้นแล้ว และบ้านป่าแป๋มีเป้าหมายดำเนินงานร่วมกับโครงการหลวงเพื่อเชื่อมเครือข่ายชุมชนละเวือะกับบ้านดง อำเภอแม่ลาน้อย ผู้ประกอบการที่อยากเปิดเส้นทางใหม่ร่วมกับชุมชนตั้งแต่ต้นควรเริ่มคุยกับกลุ่มเหล่านี้ ส่วนผู้ที่ต้องการชุมชนที่รับคณะได้ทันทีควรถามประสบการณ์รับนักท่องเที่ยวของแต่ละกลุ่มก่อน

## เกณฑ์ 5 ด้านของ อพท.

อพท. นำเกณฑ์ที่ศึกษาจากแนวทาง Global Sustainable Tourism Criteria (GSTC) มาทดลองใช้ตั้งแต่ปี 2555 ปรับปรุงสองครั้งในปี 2556 และ 2558 และทดลองกับชุมชนต้นแบบ 14 แห่งในปี 2557 ก่อนเผยแพร่ฉบับที่ใช้อยู่ บทนำของเล่มวางหลักการท่องเที่ยวโดยชุมชนไว้ 10 ข้อ ได้แก่ ชุมชนเป็นเจ้าของ ชาวบ้านมีส่วนร่วมกำหนดทิศทางและตัดสินใจ ส่งเสริมความภาคภูมิใจ ยกระดับคุณภาพชีวิต ยั่งยืนด้านสิ่งแวดล้อม คงเอกลักษณ์และวัฒนธรรมท้องถิ่น ก่อให้เกิดการเรียนรู้ระหว่างคนต่างวัฒนธรรม เคารพวัฒนธรรมที่แตกต่างและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ เกิดผลตอบแทนที่เป็นธรรมแก่คนท้องถิ่น และกระจายรายได้สู่สาธารณประโยชน์ของชุมชน

| ด้าน | ชื่อด้าน                                                                 | จำนวนเป้าประสงค์ | คะแนนเต็มรวม |
| ---- | ------------------------------------------------------------------------- | ----------------- | -------------- |
| 1    | การบริหารจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชน                               | 9                 | 36             |
| 2    | การจัดการเศรษฐกิจ สังคม และคุณภาพชีวิตที่ดี                         | 4                 | 16             |
| 3    | การอนุรักษ์และส่งเสริมมรดกทางวัฒนธรรมชุมชน                        | 3                 | 12             |
| 4    | การจัดการทรัพยากรธรรมชาติหรือสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นระบบและยั่งยืน | 5                 | 20             |
| 5    | คุณภาพการบริการการท่องเที่ยวโดยชุมชน                               | 8                 | 32             |

ด้านที่ 5 แยกเป็นสองหมวด คือคุณภาพสิ่งอำนวยความสะดวกและบริการ 4 เป้าประสงค์ กับการเตรียมความพร้อมเรื่องความปลอดภัย 4 เป้าประสงค์

### เกณฑ์ท่องเที่ยวโดยชุมชนของ อพท. มีกี่ข้อ

มี 5 ด้าน รวม 29 เป้าประสงค์ ตามรายการในบทนำและใบสรุปคะแนนท้ายเล่ม ด้านที่มีเป้าประสงค์มากที่สุดคือการบริหารจัดการ 9 ข้อ รองลงมาคือคุณภาพบริการและความปลอดภัย 8 ข้อ แต่ละเป้าประสงค์มีเกณฑ์ย่อย และเกณฑ์ย่อยแต่ละข้อมีข้อการประเมินให้ผู้ตรวจทำเครื่องหมาย หน้าที่อธิบายวิธีใช้ในส่วนที่ 2 ของเล่มเขียนว่ามี 28 เป้าประสงค์ ซึ่งไม่ตรงกับรายการ 29 ข้อที่พิมพ์ไว้ในเล่มเดียวกัน ผู้ที่อ้างตัวเลขนี้ควรนับจากรายการเอง

## วิธีให้คะแนนและระดับผลการประเมิน

ผู้ตรวจประเมินทำเครื่องหมายข้อการประเมินที่ชุมชนมีคุณสมบัติตรง แล้วแปลงเป็นคะแนน 0-4 ต่อเกณฑ์ เช่นเกณฑ์ที่มีข้อการประเมิน 4 ข้อ ได้ 4 คะแนนเมื่อครบทั้ง 4 ข้อ และ 0 คะแนนเมื่อไม่มีข้อใดเลย จากนั้นรวมคะแนนรายด้าน หารด้วยจำนวนเป้าประสงค์ของด้านนั้น และอ่านผลตามตารางนี้

| คะแนนเฉลี่ยรายด้าน | ระดับ        |
| --------------------- | ------------ |
| 3.01-4.00             | ดีเยี่ยม    |
| 2.01-3.00             | ดี           |
| 1.01-2.00             | พอใช้        |
| 0.00-1.00             | ควรปรับปรุง |

ผลของแต่ละด้านแสดงบนกราฟใยแมงมุม เพื่อให้ชุมชนและหน่วยงานพี่เลี้ยงเห็นว่าด้านใดต้องเสริม

### ผลประเมินระดับดีเยี่ยมต้องได้คะแนนเท่าไร

ต้องได้คะแนนเฉลี่ยของด้านนั้นตั้งแต่ 3.01 ขึ้นไปจากคะแนนเต็ม 4 ตัวอย่างเช่นด้านที่ 5 มี 8 เป้าประสงค์ คะแนนเต็มรวม 32 ชุมชนที่ได้คะแนนรวมด้านนี้ 25 คะแนน จะได้ค่าเฉลี่ย 3.125 ซึ่งอยู่ในระดับดีเยี่ยม ส่วนชุมชนที่ได้ 24 คะแนนจะได้ 3.00 และอยู่ในระดับดี ผลประเมินอ่านรายด้าน ชุมชนจึงอาจอยู่ในระดับดีเยี่ยมด้านหนึ่งและพอใช้อีกด้านหนึ่งได้ ตัวเลขคะแนนในตัวอย่างนี้เป็นตัวเลขสมมติ

## ข้อที่ผู้ประกอบการนำเที่ยวควรตรวจก่อนจัดโปรแกรม

เกณฑ์ชุดนี้เขียนให้ชุมชนประเมินตนเอง แต่เป้าประสงค์หลายข้อตรงกับสิ่งที่ผู้ประกอบการนำเที่ยวต้องรู้ก่อนรับลูกค้า

| เป้าประสงค์ | เรื่อง                                 | สิ่งที่ผู้ประกอบการถามชุมชนได้                                                                                 |
| ----------- | -------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- |
| 1.1         | การบริหารจัดการกลุ่ม                | กลุ่มได้รับการรับรองการจัดตั้งจากเทศบาลหรือ อบต. เป็นลายลักษณ์อักษรหรือไม่                             |
| 1.3         | ข้อควรปฏิบัติสำหรับนักท่องเที่ยว | ชุมชนกำหนดข้อควรปฏิบัติสำหรับนักท่องเที่ยวไว้อย่างไร และส่งต่อให้ลูกค้าอ่านก่อนเดินทางได้หรือไม่ |
| 1.8         | ระบบบัญชี การเงิน                    | กลุ่มมีบัญชีธนาคารของกลุ่มและเปิดเผยบัญชีให้สมาชิกอย่างน้อยทุก 3 เดือนหรือไม่                         |
| 2.1         | การจัดสรรรายได้                     | รายได้จากการท่องเที่ยวแบ่งให้ใครบ้าง                                                                         |
| 5.2         | นักสื่อความหมาย                     | ใครเป็นผู้นำชมในชุมชน                                                                                            |
| 5.5 และ 5.8 | ความปลอดภัยและกรณีฉุกเฉิน          | เส้นทางเดินป่ามีการประเมินความปลอดภัยและมีแผนเมื่อเกิดเหตุหรือไม่                                     |

คำตอบของชุมชนต่อคำถามเหล่านี้กำหนดว่าผู้ประกอบการเขียนรายละเอียดโปรแกรม ตั้งราคา และทำประกันให้ลูกค้าได้อย่างไร

### ทำไมผู้ประกอบการนำเที่ยวต้องสนใจเรื่องบัญชีของกลุ่มชุมชน

เพราะเงินที่ลูกค้าจ่ายผ่านผู้ประกอบการส่วนหนึ่งเข้ากลุ่มชุมชน เป้าประสงค์ 1.8 กำหนดข้อการประเมินไว้ เช่น กลุ่มมีบัญชีธนาคารของกลุ่มโดยเฉพาะ มีสมุดรายรับรายจ่ายที่เป็นปัจจุบัน มีเหรัญญิกที่แต่งตั้งเป็นมติของกลุ่ม มีการตรวจบัญชีโดยบุคคลภายนอก และเปิดเผยข้อมูลบัญชีให้สมาชิกทราบอย่างน้อยทุก 3 เดือน กลุ่มที่มีระบบนี้โอนเงินและออกหลักฐานรับเงินได้ชัด ผู้ประกอบการจึงอธิบายให้ลูกค้าเห็นได้ว่าค่าโปรแกรมส่วนใดถึงชุมชน

## ผู้มาเยือนแม่ฮ่องสอนในปี 2568

ชุดข้อมูลนักท่องเที่ยวของจังหวัดบันทึกผู้มาเยือนปี 2568 ไว้ 1,332,442 คน เป็นชาวไทย 1,082,198 คน และชาวต่างชาติ 250,244 คน หรือร้อยละ 18.8 รายได้ท่องเที่ยวปีเดียวกันอยู่ที่ 6,904.64 ล้านบาท

| ปี   | ผู้มาเยือนรวม | ชาวต่างชาติ | รายได้ (ล้านบาท) |
| ---- | ---------------- | ------------- | ------------------ |
| 2562 | 1,094,469        | 262,475       | 5,303.86           |
| 2566 | 1,228,586        | 233,373       | 6,123.84           |
| 2567 | 1,326,887        | 255,037       | 6,771.41           |
| 2568 | 1,332,442        | 250,244       | 6,904.64           |

ผู้มาเยือนต่างชาติที่คิดเป็นร้อยละ 18.8 ทำให้ข้อควรปฏิบัติของชุมชนตามเป้าประสงค์ 1.3 ต้องมีมากกว่าภาษาไทย ส่วนเศรษฐกิจภาพรวมของจังหวัดวิเคราะห์ไว้ใน[เศรษฐกิจแม่ฮ่องสอน กระเทียมหดครึ่งหนึ่ง กาแฟขยาย 62%](https://phygital.co.th/insights/mae-hong-son-economy-gpp-rank-76-transport-cost-border-trade)

### ปี 2568 มีนักท่องเที่ยวไปแม่ฮ่องสอนกี่คน

ชุดข้อมูลของสำนักงานการท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดแม่ฮ่องสอนบันทึกไว้ 1,332,442 คน เพิ่มจาก 1,326,887 คนในปี 2567 ร้อยละ 0.4 และสูงกว่าปี 2562 ที่ 1,094,469 คน ร้อยละ 21.7 ชาวต่างชาติปี 2568 มี 250,244 คน ลดลงจากปี 2567 เล็กน้อยและยังต่ำกว่าปี 2562 ที่ 262,475 คน รายได้ท่องเที่ยวของจังหวัดในปีนั้นเท่ากับ 6,904.64 ล้านบาท ชุดข้อมูลปี 2559 บันทึกผู้มาเยือนชาวไทยไว้ 63,066 คน ต่ำกว่าปีข้างเคียงราวสิบเท่า จึงควรระวังเมื่อนำปีนั้นไปเทียบ

## ทำข้อตกลงกับกลุ่มชุมชนก่อนขายโปรแกรมแรก

การท่องเที่ยวโดยชุมชนต่างจากการขายทัวร์ทั่วไปตรงที่ชุมชนเป็นผู้ตัดสินใจเรื่องจำนวนคน เวลา และกิจกรรม ลำดับงานสำหรับผู้ประกอบการนำเที่ยวที่จะเริ่มทำงานกับชุมชนในแม่ฮ่องสอนคือ

1. เลือกชุมชนจากรายชื่อ 21 แห่งของจังหวัด ให้ตรงกับจุดเด่นที่ลูกค้าของตนสนใจ
2. ขอข้อควรปฏิบัติสำหรับนักท่องเที่ยวและขีดจำกัดจำนวนคนต่อรอบจากกลุ่มชุมชน
3. ตกลงสัดส่วนค่าโปรแกรมที่โอนให้กลุ่ม และช่องทางออกหลักฐานรับเงิน
4. เดินเส้นทางจริงกับนักสื่อความหมายของชุมชน และถามแผนเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน
5. เขียนรายละเอียดโปรแกรมและข้อควรปฏิบัติให้ลูกค้าอ่านก่อนจ่ายเงิน

ผู้ประกอบการที่เปิดเส้นทางต่อไปทางใต้ตามแนวชายแดนตะวันตก อ่านข้อมูลอำเภอแม่สอดได้ใน[ตาก-แม่สอด ทะเบียนโรงงานปี 2568 มี 287 แห่ง คนงาน 32,428 คน](https://phygital.co.th/insights/tak-mae-sot-myanmar-border-sez-friendship-bridge-2-location) ส่วนช่วงเวลาที่นักท่องเที่ยวในแม่ฮ่องสอนใช้เงินอยู่ใน[เที่ยวแม่ฮ่องสอน คนไทยมา 1.08 ล้านคน ที่พักครึ่งหนึ่งอยู่ปาย](https://phygital.co.th/insights/mae-hong-son-pang-ung-tham-pla-wat-chong-kham-pai-landmarks-tourism)

## สรุป

แม่ฮ่องสอนมีแหล่งท่องเที่ยวโดยชุมชน 21 แห่งใน 7 อำเภอ ยังไม่ได้รับการประเมินมาตรฐาน 20 แห่ง เกณฑ์ของ อพท. มี 5 ด้าน 29 เป้าประสงค์ ให้คะแนน 0-4 ต่อข้อและอ่านผลรายด้านเป็น 4 ระดับ ผู้มาเยือนปี 2568 มี 1,332,442 คน เป็นชาวต่างชาติร้อยละ 18.8 ผู้ประกอบการนำเที่ยวจึงใช้เป้าประสงค์เรื่องข้อควรปฏิบัติ การจัดสรรรายได้ และความปลอดภัย เป็นรายการตกลงกับชุมชนก่อนขายโปรแกรม

## คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

### เกณฑ์ของ อพท. กับมาตรฐานโฮมสเตย์ต่างกันอย่างไร

เกณฑ์ของ อพท. ประเมินการจัดการของกลุ่มท่องเที่ยวทั้งชุมชน ตั้งแต่บัญชี การจัดสรรรายได้ ไปจนถึงความปลอดภัยของเส้นทาง ส่วนมาตรฐานเต็นท์และโฮมสเตย์ของ สมอ. กำหนดเรื่องสถานที่พักและสิ่งอำนวยความสะดวก อธิบายไว้ใน[ธุรกิจผู้พิชิตดอย เต็นท์และโฮมสเตย์ตามเกณฑ์ มอก. เอส](https://phygital.co.th/insights/chiang-mai-mountain-camping-homestay-business-location)

### เกณฑ์ของ อพท. ครอบคลุมนักท่องเที่ยวผู้สูงอายุและคนพิการหรือไม่

ครอบคลุม เป้าประสงค์ 5.3 มีเกณฑ์เรื่องสิ่งอำนวยความสะดวกเพื่อการท่องเที่ยวสำหรับทุกคน (Tourism for all) เช่นสมาชิกกลุ่มได้รับการอบรมการให้บริการนักท่องเที่ยวกลุ่มเฉพาะ มีอุปกรณ์ช่วยเหลือ และมีกิจกรรมทางเลือกสำหรับผู้สูงอายุหรือคนพิการ

### สมาชิกกลุ่มท่องเที่ยวชุมชนต้องได้รับการอบรมบ่อยแค่ไหน

เป้าประสงค์ 1.4 มีข้อการประเมินว่ากลุ่มมีกิจกรรมพัฒนาศักยภาพให้สมาชิกตามบทบาทหน้าที่อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง และสมาชิกถ่ายทอดความรู้เรื่องการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนให้นักท่องเที่ยวได้

### อพท. เริ่มใช้เกณฑ์ท่องเที่ยวโดยชุมชนตั้งแต่เมื่อไร

ตามลำดับเวลาในบทนำของเล่ม เกณฑ์เริ่มจากการศึกษาแนวทาง GSTC ภายใต้โครงการ CSR-MAP ในปี 2554 อพท. นำมาทดลองใช้ในพื้นที่พิเศษในปี 2555 ปรับปรุงครั้งที่ 1 ในปี 2556 ทดลองกับชุมชนต้นแบบ 14 แห่งในปี 2557 และปรับปรุงครั้งที่ 2 ในปี 2558

### จังหวัดอื่นในภาคเหนือมีตัวเลขท่องเที่ยวให้เทียบหรือไม่

น่านมีชุดข้อมูลผู้มาเยือนและรายได้ท่องเที่ยวรายปีจากสำนักงานการท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดเช่นกัน วิธีคำนวณรายได้ต่อผู้มาเยือนอยู่ใน[ถอดบทเรียนน่าน เมืองสร้างสรรค์ยูเนสโกกับรายได้ต่อผู้มาเยือน](https://phygital.co.th/insights/nan-unesco-creative-city-slow-life-branding-lesson)

## ลูกค้าที่รู้ข้อควรปฏิบัติของชุมชนและรู้ว่าเงินถึงใครตั้งแต่ขั้นจอง เดินทางเข้าชุมชนด้วยความคาดหวังที่ตรงกับสิ่งที่ชุมชนเตรียมไว้

ให้ PHYGITAL AGENCY พัฒนาเว็บไซต์และหน้าจองโปรแกรมท่องเที่ยวโดยชุมชนที่แสดงเงื่อนไขครบ สำหรับผู้ประกอบการนำเที่ยวและกลุ่มท่องเที่ยวชุมชนในแม่ฮ่องสอน

- [นัดประชุมผ่าน Google Meet](https://calendar.app.google/DotQdE7Ca8LZG6Us5)
- [เพิ่มเพื่อนใน LINE](https://lin.ee/J8Qq8Do)
